«Μνήμη σημαίνει αντίσταση»

Στο προεδρείο της εκδήλωσης η παλιά φρουρά της Αντίστσης. Δεξιά ο πρόεδρος της Ελληνικής Βουλής Ν. Βούτσης.

Εκδήλωση της Νεολαίας ΣΥΡΙΖΑ στον χώρο των ΕΣΑτζήδων βασανιστών, για να μείνει ζωντανή η φλόγα της εξέγερσης 

Ήταν το Πολυτεχνείο μια αυθόρμητη εξέγερση της νεολαίας, μια μάχη πέρα από τις πολιτικές ηγεσίες και καθοδηγήσεις; Ήταν η κορυφαία στιγμή μιας πορείας ριζοσπαστικοποίησης των συνειδήσεων, με διάρκεια στο παρελθόν κι ένα μέλλον που επιζεί στο σήμερα; Είναι το Πολυτεχνείο το βαθύ αποτύπωμα της μοναδικότητας της ελληνικής Ιστορίας στο σήμερα;

Με αυτά τα ερωτήματα αναμετράται σήμερα η νεολαία· αυτό ήταν το νήμα της αφήγησης ομιλητών, παρευρισκόμενων, οργανωμένων πολιτών, αλλά και ανθρώπων με μνήμη που ήθελαν να ακούσουν για την εξέγερση της 17ης Νοέμβριου, 43 χρόνια πριν.

“Στον χώρο που έτρωγαν οι ΕΣΑτζήδες, δίπλα στα παραπήγματα των βασανιστηρίων”, όπως θύμισε ο πρόεδρος του Συλλόγου Φυλακισθέντων και Εξορισθέντων Αντιστασιακών Κώστας Μανταίος, διεξήχθη χθες η εκδήλωση της Νεολαίας ΣΥΡΙΖΑ. 

Στο σημερινό πάρκο Ελευθερίας, εκεί που βρίσκεται το μουσείο ΕΑΤ-ΕΣΑ (ΣΦΕΑ 1967-1974), στη διοργάνωση με τίτλο “Μνήμη σημαίνει αντίσταση” βρέθηκαν ακόμη ο Στέλιος Λογοθέτης (πρώην δήμαρχος Νίκαιας, μέλος της ΚΝΕ και της ΕΦΕΕ), ο Νίκος Βούτσης (πρόεδρος της Βουλής) και ο Πάνος Ρήγας (γραμματέας της Π.Γ. του ΣΥΡΙΖΑ).

“Στον χώρο εδώ βασανίστηκαν λεβέντες και λεβέντισσες. Εκατοντάδες. Κι αν δεν κρατούσαμε, δεν ξέρω αν θα γινότανε ποτέ Πολυτεχνείο. Δεν το λέω με έπαρση, το λέω με υπερηφάνεια” ήταν τα συγκινητικά λόγια του Κώστα Μανταίου. “Εδώ βασάνιζαν όλοι” είπε αναφερόμενος στον χώρο· “κι όμως, μέχρι και οι δήμιοι μας αναγνώριζαν την παλικαριά και την προσφορά μας στον χώρο μας”.

“Για εμάς είναι έπαινος”, είπε, “να συναντούμε μαθητές σήμερα”. “Είναι έπαινος να λέμε στα μικρά παιδιά τι συνέβαινε εδώ πέρα”. Και συνέχισε: “Εμείς δεν παρεκκλίναμε ποτέ. Είμαστε η ‘άιρετική νεολαία’ εκείνης της εποχής, όπως μας έλεγαν. Παιδιά της ανανεωτικής Αριστεράς”.

Λίγα λεπτά νωρίτερα, ο Στέλιος Λογοθέτης αναφερόταν στα τρία διδάγματα της εποχής εκείνης, με την ευχή να μπορούσαν να επιβιώσουν στην Αριστερά σήμερα. “Όταν έκλεινε η πόρτα του Πολυτεχνείου” είπε -φοιτητής τότε- “δεν κοιτάζαμε διακρίσεις της Αριστεράς”. “Ήμασταν ένα ‘ανεξάρτητο κρατίδιο’ στο κέντρο της Αθήνας. Ζούσαμε την άμεση Δημοκρατία. Το Πολυτεχνείο ξέσπασε αυθόρμητα” συνέχισε και θυμήθηκε: 

“Τα τανκ βγήκαν από την πρώτη στιγμή, το κανόνι όμως στην πόρτα δεν δίστασε”. “Ο κόσμος βγήκε τότε στους δρόμους, ήταν μια μεγάλη λαϊκή εξέγερση” τόνισε ως τρίτο δίδαγμα και κλείνοντας ανέφερε: “Τις τρεις αυτές μέρες κατακτήσαμε ένα άλλο επίπεδο πολιτικής ενότητας, απαραίτητης σήμερα”.

Ο Πάνος Ρήγας χαρακτήρισε το Πολυτεχνείο όχι ξέσπασμα, αλλά “ωρίμανση μιας διαρκούς ριζοσπαστικοποίησης της δεκαετίας του 1960 ενάντια στην καταπίεση”. Ήταν “η συνέχεια της νεολαίας Λαμπράκη”, με αίτημα ειρήνη, πολιτισμός, Δημοκρατία. “Το Πολυτεχνείο το μίσησαν οι αντίπαλοί μας, οι εξουσίες του δικομματισμού, γιατί δεν εξυπηρετούσε την πολιτική και ηθική τους μετάλλαξη” είπε, υπογραμμίζοντας συχνά πως ως Αριστερά “οφείλουμε το ηθικό και αξιακό πλαίσιό μας στην εξέγερση”. 

“Σήμερα οι δυνάμεις που ακρωτηρίασαν τη Δημοκρατία επιχειρούν να επιστρέψουν” έκλεισε αναφερόμενος στην απειλή του φασισμού· “δεν πρέπει να το επιτρέψουμε”.
Τελευταίος ο Νίκος Βούτσης έπιασε το νήμα από “το στίγμα της μοναδικότητας της χώρας μας, που έζησε εμφύλιο και χούντα μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο”, στίγμα “που είναι παρόν στη ζωή της νεολαίας ανέκαθεν”. 

Αναφέρθηκε στην προσπάθεια της ανασύστασης της συλλογικής μνήμης σε συνθήκες κρίσης από την Αριστερά. “Πέρυσι ξεκίνησαν οι εκδηλώσεις για την απελευθέρωση της Αθήνας και φέτος κράτησαν έναν μήνα” είπε, θυμίζοντας αντίστοιχα όσα “θάφτηκαν για χρόνια” και για τη Θεσσαλονίκη. Εξήγησε πώς αποκρύφτηκαν, όπως τα πρώτα χρόνια “επιχείρησαν να θάψουν την εξέγερση του Πολυτεχνείου”. 

Επί 43 χρόνια, όμως, όπως τόνισε, δεν τα κατάφεραν. Και μέσα σε όλα αυτά, θύμισε την τραγωδία της Κύπρου: “Η δικτατορία έπεσε από την τραγωδία της Κύπρου”. “Δεν το ξέρουν πολλοί, αλλά ο φάκελος της Κύπρου, σιωπηλά, έχει ανοίξει, για έναν πόλεμο που δεν κηρύχθηκε ποτέ... Για μια ασήκωτη προδοσία που υπήρξε”.

Η εκδήλωση ολοκληρώθηκε με μια συγκινητική ξενάγηση στον χώρο του μουσείο, στον χώρο των βασανιστηρίων...

Κωστοπούλου Μίνα-avgi.gr