Πηγή:
Associated Press
Διαφορετικές εκδοχές για τα όσα συμφωνήθηκαν στην Ελβετία προβάλλουν οι ΗΠΑ και το Ιράν, επιβεβαιώνοντας ότι κανένας προσωρινός και εύθραυστος συμβιβασμός δεν μπορεί να αναιρέσει την ανεπίστρεπτη πορεία όξυνσης του ιμπεριαλιστικού ανταγωνισμού που ήδη βάζει τη σφραγίδα της σε έναν κόσμο που φλέγεται.
Ο Αμερικανός πρόεδρος, Ντ. Τραμπ, ισχυρίστηκε πως «το Ιράν έχει συμφωνήσει πλήρως και απόλυτα σε πυρηνικές επιθεωρήσεις στο υψηλότερο επίπεδο για πολύ καιρό», προσθέτοντας πως «εάν δεν συμφωνούσαν σε αυτό, δεν θα υπήρχαν περαιτέρω διαπραγματεύσεις».
Από την άλλη, το Ιράν που έχει αναβαθμίσει την θέση του μετά τον πόλεμο, διεμήνυσε μέσω του εκπροσώπου του ιρανικού υπουργείου Εξωτερικών, Εσμαήλ Μπαγκαεΐ, ότι η Τεχεράνη δεν προτίθεται να επιτρέψει στους επιθεωρητές του Διεθνούς Οργανισμού Ατομικής Ενέργειας (IAEA) να επιθεωρήσουν τις πυρηνικές εγκαταστάσεις που υπέστησαν πλήγματα από τις ΗΠΑ και το Ισραήλ.
Ήδη από τον Ιούλη του 2025 η ιρανική Βουλή ενέκρινε νομοσχέδιο με το οποίο τερματίστηκε η συνεργασία με την ΙΑΕΑ, κατηγορώντας την Υπηρεσία μεταξύ άλλων για τη στάση της απέναντι στις επικίνδυνες αμερικανοϊσραηλινές επιθέσεις στις ιρανικές πυρηνικές εγκαταστάσεις τον περασμένο Ιούνη. Ωστόσο, τον Σεπτέμβρη του 2025 Ιράν και ΙΑΕΑ είχαν καταλήξει σε μια συμφωνία για ένα «νέο πλαίσιο» συνεργασίας, η οποία ωστόσο δεν αφορά τις βομβαρδισμένες πυρηνικές εγκαταστάσεις.
Ο εκπρόσωπος του υπουργείου Εξωτερικών του Ιράν δήλωσε ότι η συνεργασία με την ΙΑΕΑ θα συνεχιστεί με βάση τις υπάρχουσες διαδικασίες, χωρίς νέες δεσμεύσεις ή διευρυμένη πρόσβαση επιθεωρητών σε σοβαρά κατεστραμμένες πυρηνικές εγκαταστάσεις.
Αντίστοιχα, για τα Στενά του Ορμούζ ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών, Μ. Ρούμπιο, εξέφρασε για ακόμη μια φορά χθες την αντίθεση των ΗΠΑ στην επιβολή τελών διέλευσης. Η πρόθεση του Ιράν να επιβάλει τέλη για τις υπηρεσίες που θα προσφέρει στα πλοία που θα διέρχονται από τα Στενά (η Τεχεράνη αποφεύγει να τα ονομάσει διόδια) συγκεντρώνει νέα καύσιμη ύλη. Οι Ευρωπαίοι για παράδειγμα ετοιμάζουν την δική τους ναυτική αποστολή στο Ορμούζ, στο όνομα της «αποναρκοθέτησης» και της «διασφάλισης της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας».
Οι όροι του «μνημονίου κατανόησης» αναγνωρίζουν τη νέα πραγματικότητα που έχει επιβάλει το Ιράν στα Στενά του Ορμούζ και την αναβαθμισμένη θέση του μετά τον πόλεμο, ορίζοντας ότι η διέλευση χωρίς τέλη θα γίνεται για τις 60 ημέρες της διαπραγμάτευσης, ενώ για το συνολικό καθεστώς η Τεχεράνη θα ξεκινήσει διάλογο με το Ομάν και τα υπόλοιπα παράκτια κράτη του Περσικού Κόλπου «για τη μελλοντική διαχείριση και τις ναυτιλιακές υπηρεσίες στα Στενά του Ορμούζ».
Ήδη, κατά την επίσκεψη ιρανικής αντιπροσωπείας στο Ομάν, με επικεφαλής τον πρόεδρο του ιρανικού κοινοβουλίου, Μ. Γαλιμπάφ, οι δύο χώρες συμφώνησαν να συστήσουν «μια κοινή ομάδα εργασίας» για να διαπραγματευτούν τη μελλοντική διαχείριση της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ. Στην κοινή ανακοίνωση αναφέρεται ότι η «ομάδα εργασίας» θα επιδιώξει να καταλήξει σε συμφωνία και για τις υπηρεσίες που θα παρέχονται εκεί και το σχετικό κόστος.
Ο Ντ. Τραμπ ανέφερε σε ανάρτησή του πως συμφώνησε να άρει τον ναυτικό αποκλεισμό, «ωστόσο, όλα τα πλοία παραμένουν στη θέση τους σε περίπτωση που χρειαστεί να επαναφέρουμε τον αποκλεισμό, κάτι που φαίνεται σε αυτό το σημείο εξαιρετικά απίθανο».
Διαφορετικές ερμηνείες προβάλλουν οι δύο πλευρές για το πού θα κατευθυνθούν τα ιρανικά κεφάλαια που θα αποδεσμευτούν. Στην Ελβετία συμφωνήθηκε ότι η αποδέσμευσή τους θα γίνει σε δύο δόσεις των 6 δισεκατομμυρίων δολαρίων η κάθε μία.
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ ισχυρίστηκε ότι το Ιράν θα πρέπει να διαθέσει αυτά τα κεφάλαια για την αγορά αμερικανικών γεωργικών προϊόντων, ενώ ο διοικητής της Κεντρικής Τράπεζας του Ιράν δήλωσε ότι η Τεχεράνη δεν δεσμεύεται για κάτι τέτοιο, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο μόνο εάν είναι συμφέρουσες οι τιμές.
Νέες ισραηλινές επιθέσεις στον Λίβανο
Μεγάλο «αγκάθι» παραμένει το ζήτημα του πολέμου στον Λίβανο. Χθες το ισραηλινό κράτος-δολοφόνος επανέλαβε τις επιθέσεις στα νότια μετά την ολιγοήμερη παύση, προκαλώντας τον θάνατο δύο ανθρώπων.
Την ίδια μέρα ξεκίνησε στην Ουάσιγκτον ο πέμπτος γύρος των διαπραγματεύσεων μεταξύ των ισραηλινών και της κυβέρνησης του Λιβάνου που έχει τη στήριξη των Ευρωατλαντικών.
Οι ΗΠΑ και το Ισραήλ επιδίωξαν εξαρχής να διαχωριστεί ο πόλεμος στον Λίβανο από τις διαπραγματεύσεις για τον τερματισμό του πολέμου στο Ιράν, αλλά μετά τη σθεναρή αντίδραση της Τεχεράνης συμπεριλήφθηκε στην προκαταρκτική συμφωνία.
Το Ισραήλ έχει δηλώσει ότι δεν θα αποχωρήσει από τα εδάφη που έχει καταλάβει στη χώρα για τη δημιουργία μιας «ζώνης ασφαλείας», όπως την αποκαλεί.
Η Χεζμπολάχ κατήγγειλε χθες την «κατάφωρη παραβίαση της κατάπαυσης του πυρός» και απαίτησε την πλήρη αποχώρηση του Ισραήλ από τον Λίβανο με σαφές χρονοδιάγραμμα.
Καμία διαπραγμάτευση για τους βαλλιστικούς πυραύλους του Ιράν
«Αν δεν υπήρχαν οι πύραυλοι που διαθέτουμε για να αμυνόμαστε, το Ισραήλ και οι ΗΠΑ θα είχαν ισοπεδώσει το Ιράν, όπως τη Γάζα», είπε ο Ιρανός πρόεδρος, Μασούντ Πεζεσκιάν, κατά τη διάρκεια επίσκεψής του στο Πακιστάν, επαναλαμβάνοντας πως δεν θα γίνει καμία διαπραγμάτευση για το οπλοστάσιο της χώρας του.
Από την πλευρά του, ο Πακιστανός πρωθυπουργός, Σεχμπάζ Σαρίφ, δήλωσε ότι στο μνημόνιο δεν υπάρχει καμία αναφορά σε βαλλιστικούς πυραύλους, σημειώνοντας ότι «δεν μπορεί να υπάρχουν δύο μέτρα και δύο σταθμά» σε τέτοια ζητήματα.
Συνεχίζεται η ενδοαστική αντιπαράθεση στις ΗΠΑ
Η ελεγχόμενη από τους Ρεπουμπλικάνους Γερουσία των ΗΠΑ ενέκρινε ψήφισμα για τον τερματισμό των αμερικανικών στρατιωτικών επιχειρήσεων εναντίον του Ιράν. Το ψήφισμα έχει περισσότερο συμβολικό χαρακτήρα, καθώς ο Αμερικανός πρόεδρος μπορεί να το παρακάμψει και να κηρύξει πόλεμο, ζητώντας στη συνέχεια έγκριση εντός 60 ημερών.
«Ενώ έχω το Ιράν στα "σχοινιά", έτοιμο να πέσει», η Γερουσία «αποφασίζει να οργανώσει άκαιρη και ανούσια ψηφοφορία σχετικά με την εξουσία να κηρύσσεται πόλεμος», ανέφερε σε ανάρτησή του ο Τραμπ.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου