«Αυξάνονται και πληθύνονται» οι υποθέσεις παραβατικής συμπεριφοράς της χώρας με τον φορολογούμενο να πληρώνει πανάκριβα τα ντροπιαστικά πρόστιμα, όχι για την προστασία του περιβάλλοντος αλλά και για την απάλειψη των πληγών που προκαλούν σε αυτό οι συνεχιζόμενες τριτοκοσμικές πρακτικές στη διαχείριση λογιών λογιών στερεών, υγρών και επικίνδυνων αποβλήτων. Έως τα τέλη του 2025 -μετρώντας από το 2014- έχουν καταβληθεί για μη συμμόρφωση στις καταδίκες του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης 245.222.129 ευρώ.
Στον λογαριασμό αυτό έρχεται να προστεθεί και η ευρωκαμπάνα του περασμένου Οκτωβρίου, για τη μη αποκατάσταση του ΧΥΤΑ στη Ζάκυνθο, 5.500.000 ευρώ εφάπαξ χρηματική ποινή και ημερήσια 12.500 ευρώ επί έξι μήνες, άρα 7,750 εκατ. ευρώ, σύνολο μέχρι τώρα 252.972.000 ευρώ
Κάθε εξάμηνο η Ελλάδα καταβάλλει πρόστιμο, όπως το επιδίκασε το Δικαστήριο της Ε.Ε., για τέσσερις υποθέσεις που με την πιο «φρέσκια» καταδίκη για τη Ζάκυνθο έγιναν πέντε (το 2025 πληρώθηκαν 12,250 εκατ. ευρώ). Δηλαδή, για τις παραβάσεις που αφορούν τη λειτουργία των ανεξέλεγκτων χωματερών και τη μη αποκατάσταση των ανενεργών, την ανυπαρξία βασικών υποδομών (αποχετευτικό δίκτυο για τη συγκέντρωση υγρών αποβλήτων και επεξεργασίας τους από βιολογικούς καθαρισμούς) στην Ανατολική Αττική, την προβληματική διαχείριση των επικίνδυνων αποβλήτων και την καθυστέρηση στην ολοκλήρωση συστήματος συλλογής και επεξεργασίας των αστικών λυμάτων της περιοχής του Θριάσιου Πεδίου.
Υπενθυμίζεται ότι η δεύτερη καταδίκη για μη συμμόρφωση με την πρώτη συνοδεύεται με βαρύ εφάπαξ χρηματικό πρόστιμο (κατ’ αποκοπήν) που αφορά την παράβαση του παρελθόντος, του χρονικού διαστήματος μεταξύ της πρώτης και της δεύτερης καταδίκης και την τσουχτερή χρηματική ποινή (ημερήσια, η οποία κατά κανόνα καταβάλλεται ως εξαμηνιαία) έως ότου επέλθει η πλήρης συμμόρφωση. Ποινή η οποία ξεκινά να «μετράει» από την ημερομηνία που θα δημοσιευτεί η δεύτερη καταδικαστική απόφαση.
Τα πρόστιμα απομειώνονται, ανάλογα με τον βαθμό συμμόρφωσης, π.χ. 40.000 ευρώ για μια ανενεργή χωματερή που αποκαθίσταται και 80.000 ευρώ εφόσον κλείσει και αποκατασταθεί ή για τα αστικά λύματα από την αύξηση του πληθυσμού που εξυπηρετείται. Βοηθεία της μνημειώδους κυβερνητικής αδράνειας, ως φαίνεται η καταβολή προστίμων δεν θα σταματήσει στο εγγύς μέλλον, έως ότου επέλθει η πλήρης συμμόρφωση. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η «αρχαιότερη» υπόθεση των χωματερών που παραμένει ανοιχτή, παρά τις κατά καιρούς διθυραμβικές ανακοινώσεις του ΥΠΕΝ για μηδενισμό των προστίμων αρχικά στα τέλη του 2021 αργότερα στο τέλος του 2024.
Πληρώνουμε δίχως τέλος
Σύμφωνα με τα στοιχεία των υπηρεσιών των Υπουργείων Οικονομικών, Εξωτερικών, Περιβάλλοντος και Ενέργειας, οι «προστιματικές» επιδόσεις της Ελλάδας έως τα τέλη του 2025 ανά υπόθεση έχουν ως εξής:
Ανεξέλεγκτες χωματερές (ΧΑΔΑ): Η δεύτερη καταδικαστική απόφαση εκδόθηκε στις 2.12.2014, σύμφωνα με την οποία το Δικαστήριο επιδίκασε πρόστιμα ως εξής: 10 εκατ. ευρώ εφάπαξ, και ανά εξάμηνο 14.520.000 ευρώ, αφαιρώντας 40.000 ευρώ για κάθε ΧΑΔΑ που κλείνει και 80.000 εφόσον κλείνει και αποκαθίσταται ταυτόχρονα μετά τις 13.5.2014. Η πρώτη καταδίκη της 6ης Οκτωβρίου του 2005 αφορούσε τη λειτουργία 1.125 ανεξέλεγκτων χωματερών. Το 2025 πληρώθηκαν 2.400.000 ευρώ και συνολικά 74.648.961,75 ευρώ.
Αστικά λύματα: Το 2007 το Δικαστήριο διαπιστώνει ότι 23 πόλεις με ισοδύναμο πληθυσμό άνω των 15.000 κατοίκων, αν και η προθεσμία είχε λήξει τον Δεκέμβριο του 2000, δεν διέθεταν αποχετευτικό δίκτυο για να συλλέγουν τα αστικά λύματα, ούτε εγκαταστάσεις επεξεργασίας τους - κατά παράβαση της σχετικής κοινοτικής Οδηγίας. Στις 15 Οκτωβρίου του 2015 εκδίδεται η δεύτερη καταδίκη για οικισμούς, της Ανατολικής Αττικής, καθώς οι υπόλοιποι συμμορφώθηκαν στο μεσοδιάστημα. Το εφάπαξ πρόστιμο ανέρχεται σε 10 εκατ. ευρώ και χρηματική ποινή 3,640 εκατ. ανά εξάμηνο καθυστέρησης. Μαρκόπουλο και Κορωπί έχουν συμμορφωθεί εν μέρει και… σχεδόν καθόλου Νέα Μάκρη, Ραφήνα και Αρτέμιδα. Το 2025 ο λογαριασμός ήταν 5.815.574,07 ευρώ και έχουν πληρωθεί 77.592.440,71 ευρώ.
Επικίνδυνα απόβλητα: Η πρώτη καταδίκη εκδόθηκε στις 10 Σεπτεμβρίου του 2009 για παραβίαση της υποχρέωσης κατάρτισης και εφαρμογής εθνικού σχεδίου διαχείρισης, έλλειψης κατάλληλου δικτύου επεξεργασίας αλλά και της συσσώρευσης (βαφτίστηκε προσωρινή αποθήκευση) επί σειρά ετών των επικίνδυνων αποβλήτων, των λεγόμενων ιστορικών (απόβλητα από σταθμούς καύσης, μεταλλουργίας, απόβλητα γεωτρήσεων κ.λπ.). Στις 7 Σεπτεμβρίου του 2016 το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην απόφασή του επαναλαμβάνει τα ίδια, συν τα 10 εκατ. εφάπαξ πρόστιμο· μαζί με την εξαμηνιαία ποινή περί τα 4,559 εκατ. (30.000 ημερήσιο) έως την πλήρη συμμόρφωση. Το 2025 καταβλήθηκαν 3.665.250 ευρώ και συνολικά 75.442.581,59 ευρώ.
Θριάσιο: Ναι μεν το 2012 ολοκληρώθηκε η κατασκευή του Κέντρου Επεξεργασίας Λυμάτων για τους Δήμους Ελευσίνας, Ασπροπύργου, Μάνδρας, Μαγούλας, όμως χρόνια μετά την πρώτη καταδίκη (Ιούνιος του 2004) το 55% του πληθυσμού δεν είχε συνδεθεί με το αποχετευτικό δίκτυο. Στις 2.2.2018 εκδίδεται η « λυπητερή» του Ευρωδικαστηρίου. Πέντε εκατομμύρια εφάπαξ πρόστιμο και χρηματική ποινή ύψους 3,28 εκατ. ευρώ ανά εξάμηνο καθυστέρησης, απομειούμενο ανάλογα με την εξέλιξη των συνδέσεων νοικοκυριών και επιχειρήσεων με το δευτερεύον αποχετευτικό δίκτυο. Οκτώ χρόνια μετά διαπιστώνονται ελλείψεις στην κατασκευή του δευτερογενούς και τριτογενούς δικτύου και των συνδέσεων των νοικοκυριών. Το 2025 καταβλήθηκαν 369.294,54 ευρώ και συνολικά 17.538.145,46 ευρώ.
XYTA Ζακύνθου: Η πρώτη καταδίκη για τη λειτουργία σκουπιδότοπου στον Σκοπό, εντός του Εθνικού Θαλάσσιου Πάρκου Ζακύνθου, βιότοπου της θαλάσσιας χελώνας Caretta caretta, ήρθε το 2014. «Έκλεισε» το 2017. Έως τη δεύτερη καταδικαστική απόφαση του Οκτωβρίου πέρυσι, δεν είχε αποκατασταθεί. Στην εκπνοή του 2025, το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας προκήρυξε διαγωνισμό για την «Αποκατάσταση του υφιστάμενου και ανενεργού ΧΥΤΑ Σκοπού Ζακύνθου και ενίσχυση-επέκταση των μέτρων αντιστήριξης» εκτιμώμενου προϋπολογισμού 6. 618.057,11 ευρώ, πλέον ΦΠΑ με κύριο του έργου τον Φορέα Διαχείρισης Στερεών Αποβλήτων Ιονίων Νήσων. Το περίεργο είναι ότι ως πηγή χρηματοδότησης, αναφέρονται οι πόροι του τέλους ταφής, όταν ΚΕΔΕ και Δήμοι έχουν προσφύγει στο ΣτΕ κατά της επιβολής του!
Ο… βαρύς λογαριασμός
Εκτός των περιβαλλοντικών λυπητερών, δυσθεώρητα πρόστιμα 117,221 εκατ. ευρώ έχουν πληρωθεί και για δύο άλλες περιπτώσεις (πολιτική ανταγωνισμού), με αποτέλεσμα για 6 εκκρεμείς υποθέσεις η χώρα να έχει καταβάλει συνολικά 362.443.859 εκατ. ευρώ. Αυτές είναι:
- Υπόθεση C-93/17 κρατικές ενισχύσεις προς τα Ελληνικά Ναυπηγεία με την καταδίκη στις 14.11.2018. Φαίνεται ότι η διαδικασία συμμόρφωσης βαίνει προς ολοκλήρωση και η υπόθεση αρχειοθετείται· για τον λόγο αυτό δεν καταλογίσθηκε πρόστιμο εντός του 2025, αλλά πληρώθηκαν συνολικά 75,646 εκατ. ευρώ.
- Υπόθεση C-51/20, κρατικές ενισχύσεις για τη ΛΑΡΚΟ. Μετά την απόφαση του Δικαστηρίου της Ε.Ε. στις 20.1.2022 έχει καταβληθεί το ποσό των 36,076 εκατ. ευρώ εκ των οποίων τα 8,376 εκατ. ευρώ το 2025.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου