Μισός αιώνας πέρασε και λες πως ήταν χθες

Αναδημοσίευση του άθρου αυτού του διαχειριστή που Istologiou Giorgou Mosxou, που ανέβηκε στο blog την  Παρασκευή 21 Απριλίου 2017, στα 50 χρόνια από την έκρηξη της δικτατορίας, αναφερόμενο στην προετοιμασία για την επιβολή της στρατιωτικής χούντας, με πληροφορίες εκ των έσω και σε καιρό Δημοκρατίας, αλλά και στην κήρυξή της την αποφράδα ημέρα, που βρήκε τον διαχειριστή φαντάρο στο 290 Ειδικό Τάγμα Νήσων, στην ακρητική νήσο Λήμνο. Καθώς και στις επιπτώσεις της στους δημοκρατικούς πολίτες ακόμη και στην μεταπολίτευση!

Η τριανδρία των επίορκων αξιωματικών της Δεξιάς.

Οι επίορκοι αξιωματικοί της Δεξιάς επιβλήθηκαν τόσο εύκολα σε έναν στρατό που ήταν έτοιμος από  καιρό να δεχθεί την επιβολή τους με την ανοχή της Πολιτείας, που τους προσέφερε επί καιρό πολύ τα σχοινά για να την δέσουν πισθάγκωνα!

Του ΓΙΩΡΓΟΥ ΔΗΜ. ΜΟΣΧΟΥ

Τέτοιες μέρες ήταν, που μοσχοβολούσε ο τόπος και όλα έδειχναν να οδεύουμε μέσω της Άνοιξης, προ το ανέμελο καλοκαίρι. Μόλις είχα πάρει μετάθεση  για το νησί της Λήμνου, από ακριτικό 513 Τ.Π. της Κομοτηνής. 

Εκεί στην Λήμνο ήταν ένα τάγμα που συγκροτήθηκε από υπολείμματα άλλων στρατιωτικών δυνάμεων και ονομάστηκε Ειδικό Τάγμα Νήσων. Τέτοιο δεν υπήρχε άλλο στην Ελλάδα. Απ’ ότι γνωρίζω μέχρι σήμερα δεν έχει υπάρξει ακόμη. Τώρα γιατί το συγκρότησαν, πολλά μπορεί να ειπωθούν.

Πάντως αυτό το ειδικό τάγμα είχε φιλοξενήσει αρκετούς φαντάρους. Και σαν έσκασε το πραξικόπημα, δεν πήρε ενεργό ρόλο στην επιβολή του. Ο διοικητής του, άνθρωπος δημοκρατικός, Παπανδρεϊκός όπως μαθαμε αργότερα,  δεν ήταν για τα μέτρα των φασιστοειδών, που λυμαίνονταν τις ένοπλες δυνάμεις. Γι αυτό και δύο ή τρεις εβδομάδες μετά την επιβολή του πραξικοπήματος τον ξαπόστειλαν και στη θέση του έφεραν έναν διοικητή Κρητικό χαμηλών τόνων,  που από τις συζητήσεις μαζί μας, εδινε την εντύπωση πως τον έφεραν στο νησί τα φασιστοειδή της Δικτατορίας για να απαλλαγούν από αυτόν και να ορίσουν άλλον της εμπιστοσύνης τους. Τσιτσίκας Αποστ., Ταγματάρχης Πεζικού, το όνομά του για την Ιστορία.

Ωστόσο το γενικό κλίμα ήταν αυτό που προετοίμασε και περιέβαλλε το πραξικόπημα. Κι αυτό κλίμα το διεσθάνθηκα από την πρώτη ημέρα της κατάταξής μου. Ο αντικομμουνισμός και  αντισοβιετισμός ήταν στο φόρτε του. Τα δελτία κοινωνικών φρονημάτων που συνέτασσαν και διατηρούσαν οι κλεφτοκοτάδες της Χωροφυλακής και οι ζήτουλες της Ασφάλειας ήταν στην καθημερινή διάταξη. Αυτά ακολουθούσαν κάθε δημοκρατικό νέο που θα κατατάσσονταν  και στη συνέχεια θα απολύονταν με αυτά στην πλάτη του, συμπληρωμένα με τα απαραίτητα «σουβενίρ» της κατάταξης του σε κατηγορίες επικινδυνότητας για την δημόσια ασφάλειας της Ελλάδας, έργο αποκλειστικά των... εθνικοφρόνων δυνάμεων.

Ήτοι των ρουφιάνων, των συνεργατών των δημοσίων υπηρεσιών ασφαλείας, των λωποδυτών και των  παιδεραστών που είχαν ομολογήσει πίστη εις την πατρίδαν μετά την ομολογία της ενοχής των, των παρακρατικών, των κατάλοιπων από τους συνεργάτες των ναζί, που ζούσαν ακόμη πρόσφατα, των Βασιλοφρόνων και ένα σωρό από φασιστικά σκουπίδια της ελληνικής κοινωνίας.

Ήταν Ιούλιος του 1966, (28-7-66) όταν κατατάχθηκα στο 12^ο Σύνταγμα Μεσολογγίου. Εκεί πήρα την πρώτη γεύση του υπόγειο πολέμου κατά της Δημοκρατίας μας, με την ανοχή της Δημοκρατίας μας.

Μας έδωσαν Να συμπληρώσουμε ένα έντυπο, όπου μεταξύ άλλων είχε το ερώτημα του τι πολιτικά φρονήματα είχε ο φαντάρος. (Σημ.: αυτό ήταν το πρόβλημά τους, αν δεν τους έκανε ο φαντάρος τότε γιατί τον καλούσαν σε κατάταξη;). Αντί να τους στείλουν στο διάολο οι υπεύθυνοι του Υπ. Εθνικής Άμυνας, της προσωρινής κυβέρνησης Κανελλόπουλου, άφηναν τα φασιστοειδή, τους καραβανάδες, να  συνεχίζουν  το καταχθόνιο έργο τους.

Το θεώρησα προσβλητικό να κάνω πίσω. Και γι αυτό δήλωσα ξεκάθαρα την αριστερή πολιτική μου ταυτότητα. Αυτό μου στέρησε εξόδους  και το δρόμο για να γίνω υπαξιωματικός. Ήταν το πρώτο μάθημα στέρησης!

Μία φορά που κατόρθωσα με την στήριξη δημοκρατικού Δόκιμου, πήρα 24ωρη άδεια ενημέρωσε την ΕΔΑ στην Πάτρα, της οποίας ήμουν μέλος και μέσω  του στελέχους της αείνηστου σήμερα, Πέτρου Κομματά έφθασε το μήνυμα για το τι ''μαγειρεύουν''  στο συγκεκριμένο Σύνταγμα. Αλλά φωνή βοώντος, αφού ήταν κοινό μυστικό σε όλες τις Ένοπλες Δυνάμεις. Το όνομα του Διοικητή Μαρακάκης Στεφ., ταγματάρχης.

Αρχές Οκτώβρη (19-10-66) έρχεται μετάθεση  για την Κομοτινή, όπου με τοποθετούν στον 3ο Λόχο του 513 ΤΠ, στην Κομοτηνή. Εκεί ο λοχαγός του λόχου μου κάποιος Χρ. Σχοινάς, σωστός Καραβανάς από αυτούς που τα γαλόνια τα είχαν πάρει στον Εμφύλιο γιατί είχε σκοτώσει περισσότερους Μαχητές του ΔΣΕ , μόλις έμαθε για μένα (τα χαρτιά από την τοπική Αστυνομία ή την Χωροφυλακή, πάντα συνόδευαν το φαντάρο) μόνον εγκεφαλικό δεν του ήρθε. Που να ξέρω τι σκατά έγραφαν! Και μάλλον δεν θα το μάθω ποτέ.

Μόλις έμαθε, ένα βράδυ, που γύριζα από σκοπιά στα καύσιμα του Τάγματος, έγινε θηρίο και μου το απαγόρευσε να ξαναπάω. Τη... νύφη την πλήρωσε και ο λοχίας υπηρεσίας, που κατά σύμπτωση είχαμε το ίδιο επώνυμο. 

Εκεί όμως που τα είδα όλα ήταν που μια μέρα σε άσκηση του Τάγματος με είδε δίπλα του έτοιμο να πάρω τον ασύρματο στην πλάτη και να ακολουθήσω δίπλα του στο τζιπ, που θα τον μετέφερε στον χώρο διασποράς.

-Εσύ τι θες εδώ, με ερώτησε.    

- Θα σας ακολουθώ με τον ασύρματο, κύριε λοχαγέ, του είπα.

-Να πας στη γραμμή σου, δεν σε θέλω μου λέει αυστηρά.

-Μα είμαι ο ασυρματιστής του λόχου του απαντώ.

Ε, αυτό ήταν. Αρχίζει να ουρλιάζει πως έγινα ασυρματιστής και γιατί εγώ;

Αυτή η σύντομη ασυρματιστική μου περίοδος είχε αρχίσει πριν τρεις μήνες, που ένας δημοκρατικός Δόκιμος με είχε επιλέξει  ανάμεσα σε καμιά δεκαριά μορφωμένους από το Τάγμα με την φιλοδοξία να φτιάσει μία ομάδα ασυρματιστών μιάς και η προηγούμενη είχε διαλυθεί με μεταθέσεις απολύσεις κλπ.

Κατάλαβα πια ότι το πρόβλημά του ήταν η κομματική μου ένταξη. Εν καιρώ Δημοκρατίας ακόμη, αλλά παραμονές του πραξικοπήματος! Και το επιβεβαίωσα όταν ένα βράδυ κι ενώ είχαμε ασθενείς με πυρετό κρεβατομένους, ένα φασιστοειδές ανθυπολοχαγός υπηρεσίας υποχρέωσε όλο το θάλαμο να κάνει καψώνι με ανοιχτά τα παράθυρα του Βορρά και του Νότου. Σκέτος θάνατος το ρεύμα για τους αρρώστους. Αρνήθηκα να εκτελέσω και στην επιμονή του τον αποκάλεσα δολοφόνο. Αυτό ήταν. Διεκόπη το καψώνι. Με πήρε στο γραφείο υπηρεσίας, έβγαλε το πιστόλι από τη μέση του και με απείλησε, να με σκοτώσει.

Την άλλη μέρα βγήκα στη σέντρα του λόχου.  Πήρα 5 μέρες φυλακή από τον καραβανά του λόχου, τον λοχαγό Σχοινά και με έβγαλε στην αναφορά τάγματος για να μου φορτώσουν τα υπόλοιπα. Ήρθε η ώρα μου να αντιμετωπίσω την κατηγορία της ανυπακοής.

Ήρθε κοντά μου  ο Διοικητής και με ρώτησε:

-Τον είπες δολοφόνο;

-Μάλιστα, του απάντησα και του εξήγησα.

Με κοίταξε κατάματα και για κάμποση ώρα δεν μιλούσε. Όλοι περίμεναν να ακούσουν εικοσάρα φυλάκιση και συνέχεια στο Στρατοδικείο. Εγώ όμως επέμεινα ότι με απείλησε με το περίστροφο ο ανθυπολοχαγός. Που σημαίνει ότι παρανόμησε. Να με στείλει στρατοδικείο ήταν λίγο δύσκολο, αν και δεν φαίνονταν για φασίστας. Ακόμη Δημοκρατία είχαμε.  Τα φασιστοειδή του Στρατού ετοιμάζονταν, αλλά η κυβέρνηση  ήταν πολιτική ακόμη. Έτσι μετά από λίγο μου κάνει νόημα να πάω στη θέση μου. Και στη συνέχεια δίνει διαταγή στο Τάγμα για πορεία στο χώρο ασκήσεων σε ένα ύψωμα που ήταν κανα πεντάρι χιλιόμετρα κοντά μας.

Αυτό προκάλεσε αίσθηση. Σε σημείο μάλιστα, που ο λοχαγός του Α2, επιδίωξε φιλικές σχέσεις μαζί μου. Γνώριζαν ότι εγώ  υπήρξα τυπογράφος και ο πατέρας μου δούλευε στην εφημερίδα ΝΕΟΛΟΓΟΣ, συντηρητικών κατευθύνσεων εφημερίδα. Προφανώς φύλαγαν και στερνή.

Έτσι όταν ήρθε η επόμενη μετάθεσή μου, από το 513 όπου διαγράφηκα στις 10-4-67 και εγγράφηκα στις 14-4-67, στο 1ο Λόχο του 290 Ειδικού Τάγματος Νήσων, που έδρευε στη Λήμνο, ήταν μία εβδομάδα πριν την έκρηξη της δικτατορίας, δηλαδή, κοντοζύγωναν οι μέρες για να ξεσπάσει το πραξικόπημα. Όλα  ήσαν προετοιμασμένα σωστά και η Αριστερά περί άλλων τύρβαζε. Όπως και το σύνολο των πολιτικών, που πιάστηκαν στο κρεβάτι τους, με τα σώβρακα. Δυστυχώς...

Ξημερώματα της 21^ης Απριλίου 1967 με βρήκε η δικτατορία στο χωρίο Κοντιάς Λήμνου, στον 1^ο Λόχο. Το βράδυ η Χωροφυλακή έκανε συλλήψεις σε όλο το χωριό. Ο στρατός δεν τους έκανε γιατί οι φαντάροι δεν ήσαν ελεγχόμενοί τους. Εμείς κοιμόμαστε  σε ένα παλιό πέτρινο κτίριο, όπου μαζί με τους κοριούς, που μας κατέτρωγαν κάθε βράδυ,  το χρησιμοποιούσαμε για κατάλυμα.

Το πρωί που ρωτήσαμε πήραμε και την απάντηση. Η Χωροφυλακή έπιανε το βράδυ κάποιους κλέφτες! Κατά τις 9 η ώρα ήρθε και ένας μόνιμος ανθυπολοχαγός και επέβαλε το πραξικόπημα! Έπιασε στασίδι στο κοινοταρχείο, που το έβαφα εγώ κι ένας φαντάρος από αυτούς που ειχαν παλιννοστήσει από την Ρουμανία. Μας έδωσε διαταγή να επιστρέψουμε στο λόχο και να ενημερώσουμε τον λοχαγό, έναν θηλυπρεπή στην συμπεριφορά, ότι είναι διαταγή του! Φαντάζεστε τον ανθυπολοχαγό να δίνει διαταγή στον λοχαγό; Τέτοιοι αναξιοπρεπρείς διοικούσαν τον στρατό! Γι αυτό σαν ήρθε η κρίσιμη στιγμή της εισβολής του Αττίλα στην Κύπρο έβαλαν στον ώμο τους τα πόδια τους, τρέχοντας να σώσουν το τομάρι τους!  

Οι επίορκοι αξιωματικοί της Δεξιάς επιβλήθηκαν τόσο εύκολα σε έναν στρατό που ήταν έτοιμος από  καιρό να δεχθεί την επιβολή τους με την ανοχή της Πολιτείας, που τους προσέφερε επί καιρό πολύ τα σχοινά για να την δέσουν πισθάγκωνα!

Το αξιοπρόσεχτο είναι ότι την προηγούμενη ημέρα μου είχε έρθει κλήση της Εισαγγελίας Πάτρας να παραστώ στο δικαστήριο Πατρών  κατηγορούμενος ότι διένυμα προκηρύξεις της ΕΔΑ στα Ψηλαλώνια Πατρών, κατά του 6ου Αμερικανικού Στόλου. Ενημέρωσα τον λοχαγό μου και ζήτησα άδεια. Εκείνος μόλις το άκουσε έφριξε και μου δήλωσε ότι δεν μου δείνει άδεια. Του υπενθύμισα ότι εμένα καλούσε το δικαστήριο κι όχι εκείνον. Και τότε μου πέταξε: «ο στρατηγός Περίδης διοικητής του Γ'  Σώματος, απαγόρευσε όλες τις μετακινήσεις». Θυμίζω πως ο Περίδης το Δεκέμβριο του ίδιου χρόνου τάχθηκε υπέρ του Βασιλικού κινήματος κατά της χούντας του Παπαδοπουλου.

Σκοπός μου ήταν να βγω εκτός στρατοπέδου και να δω πως το αντιμετωπίζουν τα πολιτικά κόμματα το πραξικόπημα. Το είχα ανακοινώσει και σε σύσκεψη που κάναμε κάμποσοι προβληματισμένοι στρατιώτες. Την επόμενη ημέρα ήρθε διαταγή και πήρα τα μπουγαλάκια μου -εκτός από το όπλο μου, όπως μου είπε ο λοχίας μου, «ήταν χαλασμένο και το πήρα για επισκευή στο οπλουργείο»- και άοπλος στις 22 Απριλίου μετακινούμε στον 2ο Λόχο του Τάγματος που έδρευε στην Μύρινα πρωτεύουσα της Λήμνου, με διοικητή τον λοχαγό Κιέφο του Α2 Γραφείου Πληροφοριών, προφανώς για να με ελέγχει. Φοβόντουσαν και τον ίσκιο τους τις πρώτες μέρες οι χουνταίοι, μέχρι να εδραιώσουν την παρουσία τους! 

Τέλος στις 16-4-68 μετακινούμε στον 1ο Λόχο του 558 ακριτικού Τάγματος Πεζικού, δίπλα στο ποτάμι του Έβρου, στο χωριό Μάντρα Σουφλίου, απ΄όπου πήρα απολυτήριο στις 22-8-1968 αφού υπηρέτησα 20ήμερο φυλάκιση. Ήταν η ημέρα που οι σοβιετικοίείχαν ήδη εισβάλει στην Πράγα με τα τανκς, για να καταπνίξουν την Άνοιξη της Πράγας που Γραματέας του ΚΚ κια πρωθυπουργός ήταν ο Ντούμπσεκ. Ο αντισυνταγματάρχης Πεζικού του 558, με κάλεσε για να με ενημερώσει για το γεγονός, να μου συστήσει αφού πια είμαι πολίτης να κάνω ένα ταξίδι στις ανατολικές χώρες και να δω την ζωή που ζει ο κόσμος σε αυτές. 

Βγήκα από την πύλη του στρατοπέδου με τις σκέψεις να στριφογυρίζουν στο μυαλό μου: Αν αυτά συμβαίνουν και στον παράδεισο του υπαρκτού σοσιαλισμού, ίδια με όσα περνάμε στην Ελλάδα των χουνταίων, πως να δικαιολογηθούν τα όσα μας καταλογίζουν οι δυνάστες της στρατιωτικής δικτατορίας στην Ελλάδα;

Κι ήταν ένα ερώτημα, που τις επόμενες ημέρες πέρασε τις μανταλωμένες πόρτες των δεσμωτών στις φυλακές και στις σκηνές των πολιτικών εξορίστων στα ξερονήσια της χούντας. Δίχασε και προβλημάτισε τους αριστερούς της γενιάς μου μέχρι σήμερα!    

 

Παρέλαβα το απολυτήριο μου «απολυθείς οριστικώς» βάσει της «Δ. 126/68 του ΕΔΥΕΘΑ με διαγωγήν ΚΑΚΙΣΤΗ» σημειωμένη με κεφαλαία γράμματα μην τυχόν και την παραβλέψουν οι ιδιωτικές επιχειρήσεις που θα με προσλάμβαναν για εργασία στον ιδιωτικό τομέα! Αυτή η διαγωγή στην μεταπολίτευση άλλαξε τρεις φορές προς το καλύτερο, κατά την αλλαγή του απολυτηρίου μου μέχρι που στα 35 μου χρόνια πήρα το απολυτήριο με διαγωγή άριστη κι έγινα σωστός πολίτης, αλλά μη στρατεύσιμος πλέον!       

Δύο περιπτώσεις που δείχνουν την παρουσία της χούντας 

Το σύστημα της χούντας άφησε τα κατάλοιπά του ακόμη και στην μεταπολίτευση. Ο αγωνιστής Πέτρος Κομματάς, συλληφθείς από την δικτατορία τις πρώτες μέρες, στάλθηκε εξόριστος στα γνωστά ξερονήσια. Στην μεταπολίτευση αναζητώντας ιστορικό της ασθένειάς του (έπασχε από καρδιά, για γιαυτό και απελύθη λόγω ανήκεστου βλάβης της υγείας του). Εκεί η υπάλληλος του ΙΚΑ Άνω Πόλης του έδειξε έγγραφο της Χωροφυλακής του Λακί, όπου τον χαρακτήριζε επικίνδυνο κομμουνιστή και συνιστούσε την προσοχή στην υπηρεσία κατά την συναλλαγή της μαζί του. Αυτά επί δημοκρατίας και κυβέρνησης ΠΑΣΟΚ το 1987. Το έγραφο της χούντας ζούσε και... βασίλευε!

Και κλείνω με μία προσωπική γεύση που πήρα από την δικτατορία το 1971, όταν προσπάθησα να πάω μετανάστης στην Μελβούρνη της Αυστραλίας μαζί με την τότε αρραβωνιαστικία μου και σημερινή σύζυγό του Φωφώ. Αφού είχαμε περάσει από γιατρούς κριθήκαμε υγιείς και από συνεντεύξεις και περιμέναμε την έγκριση σε συνεννόηση με τις Αυστραλιανές αρχές, μου ήρθε το... μπουγιουρντί: 

Κύριε Μόσχο δεν εγκρίνουμε την είσοδό σας στο αυστραλιανό έδαφος, λόγω των ανατρεπτικών ενέργιών σας (!). Επιτρέπουμε όμως την είσοδο της αρραβωνιαστικίας σας! Με ενημέρωνε η Αυστραλιανή πρεσβεία της Αθήνας.

Ε, πήρα λίγο πίκρα στην αρχή, αλλά στο τέλος το πήραμε απόφαση και σήμερα λέμε ότι στα τόσα κακά της χούντας, γιατί αυτοί ενημέρωσαν, όπως έμαθα αργότερα από βουλευτή του Εργατικού Κόμματος, ουδέν κακόν αμιγές καλού! Γιαυτό όταν χρόνια μετά, από την πτώση της Δικτατορίας, μου έγινε πρόταση να μεταναστεύσω στην Μελβούρνη είπα επιτακτικά όχι!