Αισχροκέρδεια πλατφορμών διανομής «Efood», «Wolt»

Τα ζητήματα έθεσε μέσω Επίκαιρης Ερώτησης ο βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, Γιώργος Καραμέρος.- Με γενικόλογες επικλήσεις του ισχύοντος πλαισίου, ο υφυπουργός Εργασίας απέφυγε να απαντήσει για τον αλγόριθμο της αισχροκέρδειας Με μια… παρότρυνση προς τους διανομείς να καλούν την (ανεξάρτητη αρχή, επί Μητσοτάκη) Επιθεώρηση Εργασίας, καθώς «το ισχύον πλαίσιο είναι ήδη αυστηρό», ο υφυπουργός Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, Κώστας Καραγκούνης, προσπέρασε τις σοβαρές καταγγελίες για τις μεγάλες πλατφόρμες delivery, όπως η «Efood» και η «Wolt». Σύμφωνα με όσα έχουν καταγγελθεί από σωματεία και διανομείς οι εν λόγω πλατφόρμες χρησιμοποιούν ένα «δυναμικό αλγοριθμικό μοντέλο» που, από το 2022 μέχρι και σήμερα, έχει οδηγήσει σε μείωση έως και 30% στις αμοιβές ανά διαδρομή, χωρίς σαφή ενημέρωση για τον τρόπο υπολογισμού των πληρωμών. Την ίδια στιγμή, οι επιχειρήσεις εστίασης, αδυνατώντας πλέον να μισθώνουν διανομείς, βρίσκονται σε καθεστώς έντονης εξάρτησης από τις πλατφόρμες που εξασφαλίζουν διανομείς μέσω «στόλων» διανομέων. Οι προμήθειες προς τα καταστήματα εστίασης αυξάνονται διαρκώς, ενώ οι καταναλωτές επιβαρύνονται με νέες χρεώσεις που οδηγούν σε αυξήσεις έως και 50% στην τελική τιμή των προϊόντων από το κατάστημα έως την παράδοση. Ο διανομείς, πολλοί εκ των οποίων τυπικά είναι «ελεύθεροι επαγγελματίες» (freelancers) και όχι μισθωτοί, έχουν καταλήξει όμηροι των «στολαρχών» (άτυπων εργολάβων), δηλαδή ατόμων τα οποία ενοικιάζουν λογαριασμούς από νόμιμους freelancers ή από τις ίδιες τις εταιρίες και στη συνέχεια, υπό την ανοχή του κράτους, απασχολούν αδήλωτους διανομείς, εισπράττοντας ακόμα και το 30% με 35% των αμοιβών τους. Τα ζητήματα έθεσε μέσω Επίκαιρης Ερώτησης ο βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, Γιώργος Καραμέρος, με τον Κ. Καραγκούνη (Δευτέρα, 2.2.26) να υπεραμύνεται του ισχύοντος πλαισίου και να προβαίνει σε γενικόλογες διακηρύξεις πάταξης της παρανομίας, απαριθμώντας τους ελέγχους της Επιθεώρησης Εργασίας για τα έτη 2024 και 2025. Αν και οι εταιρείες είναι υποχρεωμένες να παρέχουν πληροφόρηση για τον αλγόριθμο που αλλάζει κατά το δοκούν, ο υφυπουργός Εργασίας δεν θέλησε να παρουσιάσει πορίσματα από τη διερεύνηση των καταγγελιών σχετικά με τη μείωση των αμοιβών μέσω αλγορίθμου, παρότι αυτό είχε προτάξει στην ερώτησή του ο Γ. Καραμέρος. Ο βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ τόνισε ότι οι διανομείς δεν καλύπτονται ούτε από τη νομοθεσία για τα εργατικά ατυχήματα και δυστυχήματα καθώς θεωρούνται ελεύθεροι επαγγελματίες. Ενώ, επέκρινε την κυβέρνηση για την κωλυσιεργία (2 περίπου ετών) ως προς την ενσωμάτων της Ευρωπαϊκής Οδηγίας 2024/2831, η οποία υποχρεώνει τις πλατφόρμες να παρέχουν πλήρη πληροφόρηση για τον προγραμματισμό και τη λειτουργία των αλγορίθμων. Ο Κ. Καραγκούνης δεσμεύτηκε ότι η χώρα μας «θα ενσωματώσει ως το τέλος του 2026» τη συγκεκριμένη Οδηγία. Αλλά έκρινε ότι δεν είναι απαραίτητο, δεδομένου ότι, «το ήδη υφιστάμενο πλαίσιο είναι επαρκές». Μάλλον αυτό δεν το συμπέρασμα δεν το συμμερίζονται οι εταιρείες που συνεχίζουν να δρουν ασύδοτα, παρά τις κινητοποιήσεις των εργαζόμενων. Είναι χαρακτηριστικό ότι, στις 12.2.26 έχει προκηρυχθεί απεργία των εργαζομένων στην «Efood», καθώς η εταιρεία συνεχίζει να αποφεύγει τις διαπραγματεύσεις, ιδιαίτερα στο κρίσιμο ζήτημα των freelancers, όπου παραμένουν ανοιχτά ζητήματα (όπως η αδιαφάνεια του αλγορίθμου), ενώ για τους μισθωτούς βρίσκεται σε εξέλιξη η διαδικασία του ΟΜΕΔ και της διαιτησίας γιατί η εργοδοσία δεν έδειξε διάθεση συναίνεσης. Την ίδια ώρα, ο Κ. Καραγκούνης δεν θεώρησε απαραίτητο να αναφέρει αν εξετάζεται από την κυβέρνηση η θέσπιση ελάχιστης εγγυημένης αμοιβής ανά ώρα για τους διανομείς – ακόμη και για τους αυτοαπασχολούμενους – ώστε να αντιμετωπιστεί η υποαμοιβή και η εργασιακή επισφάλεια. Ο Γ. Καραμέρος χαρακτήρισε ανεπαρκή την απάντηση του υφυπουργού Εργασίας και επανέλαβε ότι «η Πολιτεία δεν μπορεί να επιτρέπει μονοπωλιακές πρακτικές με αδιαφανείς αλγορίθμους να καθορίζουν τις αμοιβές εργαζομένων και τις τιμές στην αγορά. Οι διανομείς, η εστίαση και οι καταναλωτές χρειάζονται άμεση προστασία».