Παρασκευάς Μπόλαρης: Από τα «σταγονίδια» της χούντας στη Δημοκρατία!
Ο άνθρωπος του Ιωαννίδη που καταδικάστηκε το 1975, δραπέτευσε το 1977 και επέστρεψε το 1998, μετά την παραγραφή του εγκλήματός του
«Η υπόθεση στην οποία πρωταγωνίστησε ήταν το λεγόμενο «πραξικόπημα της πιτζάμας», η απόπειρα χουντικών αξιωματικών το 1975 να ανατρέψουν τη δημοκρατική κυβέρνηση του Κωνσταντίνου Καραμανλή και να επαναφέρουν τον στρατό στην εξουσία. Το σχέδιο δεν πρόλαβε να εκδηλωθεί. Οι αρχές είχαν πληροφορίες για την προετοιμασία του και προχώρησαν σε συλλήψεις των εμπλεκομένων. Ο Μπόλαρης θεωρήθηκε ένας από τους βασικούς οργανωτές και συνεργάτες του σχεδίου».
Ήταν τα... «σταγονίδια» της χούντας, που χαρακτήρισε ο υπουργός Αβέρωφ της κυβέρνησης Κωνσταντίνου Καραμανλή...
Το σάιτ «Αυτά που θέλω να θυμάμαι.... του Nestoras Ksakoustos» παρουσιάζει αναδρομή του περάσματος από την Ελληνική Δημοκρατία του «σταγονίδιου» που απείλησε με το πισωγύρισμα της επάρατης. Διαβάστε το, για να θυμηθούν οι παλιοί και να μάθουν οι νέοι:
«Στις 26 Αυγούστου 2018 πέθανε ο Παρασκευάς Μπόλαρης, σε ηλικία 82 ετών. Ήταν αξιωματικός των Καταδρομών και ένας από τους στενότερους ανθρώπους του δικτάτορα Δημητρίου Ιωαννίδη. Στον Τύπο της εποχής και σε μεταγενέστερα δημοσιεύματα χαρακτηρίστηκε «ο γορίλας του Ιωαννίδη», καθώς είχε αναλάβει ρόλο προσωπικού φρουρού και έμπιστου συνεργάτη του. Η πορεία του μετά την πτώση της δικτατορίας είναι χαρακτηριστική μιας ταραχώδους περιόδου κατά την οποία η νεοσύστατη δημοκρατία κλήθηκε να αντιμετωπίσει τους ανθρώπους του προηγούμενου καθεστώτος.
Ο Μπόλαρης δεν ήταν ένας απλός αξιωματικός που βρέθηκε περιστασιακά κοντά στον Ιωαννίδη. Συνδέθηκε στενά με τον μηχανισμό του και παρέμεινε πιστός στη χουντική πλευρά και μετά την πτώση της δικτατορίας το 1974. Η πρώτη μεγάλη μεταπολιτευτική εμφάνισή του έγινε όταν συνόδευσε τον Ιωαννίδη στις ανακριτικές διαδικασίες. Εκεί συνελήφθη οπλοφορώντας με πολιτικά. Το γεγονός αυτό αποτέλεσε την αρχή μιας νέας περιπέτειας, η οποία σύντομα θα τον οδηγούσε στο εδώλιο του στρατοδικείου.
ΤΑ ΝΕΑ
Η υπόθεση στην οποία πρωταγωνίστησε ήταν το λεγόμενο «πραξικόπημα της πιτζάμας», η απόπειρα χουντικών αξιωματικών το 1975 να ανατρέψουν τη δημοκρατική κυβέρνηση του Κωνσταντίνου Καραμανλή και να επαναφέρουν τον στρατό στην εξουσία. Το σχέδιο δεν πρόλαβε να εκδηλωθεί. Οι αρχές είχαν πληροφορίες για την προετοιμασία του και προχώρησαν σε συλλήψεις των εμπλεκομένων. Ο Μπόλαρης θεωρήθηκε ένας από τους βασικούς οργανωτές και συνεργάτες του σχεδίου.
Εδώ πρέπει να διορθωθεί μια εντύπωση που συχνά δημιουργείται: ο Μπόλαρης δικάστηκε. Δεν είναι σωστό να λέγεται ότι πέρασε ατιμώρητος επειδή δεν οδηγήθηκε ποτέ σε δίκη. Παραπέμφθηκε και καταδικάστηκε από το στρατοδικείο για την υπόθεση του 1975. Η πρωτόδικη απόφαση του επέβαλε 11 χρόνια κάθειρξη, ενώ μετά την έφεση η ποινή μειώθηκε στα 8 χρόνια φυλάκισης. Μαζί του δικάστηκαν και άλλοι αξιωματικοί που είχαν συμμετάσχει στην απόπειρα.
Η συνέχεια όμως ήταν εντυπωσιακή. Ο Μπόλαρης δεν εξέτισε την ποινή του. Το 1977 απέδρασε από το Λαϊκό Νοσοκομείο, όπου νοσηλευόταν υπό φρούρηση. Η απόδραση αποτέλεσε σοβαρό πλήγμα για τις αρχές ασφαλείας και του επέτρεψε να διαφύγει στο εξωτερικό. Σύμφωνα με δημοσιεύματα, πέρασε από χώρες όπως η Σαουδική Αραβία και στη συνέχεια εγκαταστάθηκε στη Μεγάλη Βρετανία.
ΤΟ ΒΗΜΑ
Για περίπου δύο δεκαετίες παρέμεινε εκτός Ελλάδας. Κατά την περίοδο αυτή χρησιμοποίησε και διαφορετικό επώνυμο. Το 1998 εμφανίστηκε στις αρχές των Χανίων και υπέβαλε αίτηση για αλλαγή του επωνύμου του από «Μπόλαρης» σε «Μπόλαρης–Αλκαλίνης». Η επιστροφή του κατέστη δυνατή επειδή τα αδικήματα για τα οποία είχε καταδικαστεί είχαν πλέον παραγραφεί. Σύμφωνα με τα δημοσιεύματα, η σχετική παραγραφή είχε επέλθει το 1997.
Έτσι, ένας άνθρωπος που είχε καταδικαστεί σε πολυετή ποινή για συμμετοχή σε απόπειρα ανατροπής της δημοκρατικής τάξης μπόρεσε να επιστρέψει στην Ελλάδα χωρίς να εκτίσει την ποινή του. Η υπόθεση αυτή αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα των συνεπειών της παραγραφής των αδικημάτων και όχι απαλλαγής του από το δικαστήριο. Η διαφορά είναι ουσιώδης: ο Μπόλαρης καταδικάστηκε, αλλά η καταδίκη του δεν εκτελέστηκε όπως θα συνέβαινε αν είχε παραμείνει κρατούμενος.
ΤΑ ΝΕΑ
Μετά την επιστροφή του εγκαταστάθηκε στην Ελλάδα και έζησε σχετικά διακριτικά. Δημοσιεύματα αναφέρουν ότι εργάστηκε ως μεταφραστής και αργότερα λάμβανε σύνταξη ως μεταφραστής. Η πληροφορία αυτή έχει δημοσιευθεί στον ελληνικό Τύπο, μεταξύ άλλων και στο Βήμα.
ΤΟ ΒΗΜΑ
Η μεταπολιτευτική του ζωή προκάλεσε αντιδράσεις ακριβώς επειδή η κοινωνία δεν είχε ξεχάσει τον ρόλο του στη χούντα και στην απόπειρα του 1975. Το γεγονός ότι μετά την παραγραφή μπορούσε να ζει ως ελεύθερος πολίτης και να λαμβάνει σύνταξη φάνηκε σε πολλούς ως χαρακτηριστικό παράδειγμα της διαφορετικής μοίρας που είχαν διάφοροι πρωταγωνιστές της δικτατορίας μετά την αποκατάσταση της δημοκρατίας.
Ο ίδιος, πάντως, στα τελευταία χρόνια της ζωής του έδινε συνεντεύξεις και παρουσίαζε τη δική του εκδοχή για τα γεγονότα. Σε ορισμένες από αυτές επιτέθηκε στον ίδιο τον Ιωαννίδη, τον οποίο άλλοτε είχε υπηρετήσει στενά. Έφτασε μάλιστα να δηλώσει ότι είχε σκεφτεί να τον σκοτώσει όταν τον συνόδευε στις ανακριτικές διαδικασίες, υποστηρίζοντας ότι είχε μαζί του πιστόλι. Πρόκειται για δικό του μεταγενέστερο ισχυρισμό, ο οποίος πρέπει να παρουσιάζεται ως τέτοιος και όχι ως ανεξάρτητα αποδεδειγμένο γεγονός.
ΤΟ ΒΗΜΑ
Ο Μπόλαρης επίσης έκανε δηλώσεις σχετικά με την Κύπρο και τα γεγονότα του 1974, επιχειρώντας να αποδώσει ευθύνες στον Ιωαννίδη και σε άλλους παράγοντες. Σε μεταγενέστερες συνεντεύξεις του υιοθέτησε ακόμη και θεωρίες συνωμοσίας για την πτώση της δικτατορίας. Αυτές οι δηλώσεις δεν αποτελούν από μόνες τους ιστορικά τεκμήρια και χρειάζονται διασταύρωση με τα αρχεία και τις μαρτυρίες της περιόδου.
ΤΟ ΒΗΜΑ
Αξίζει επίσης να διαχωριστεί η πολιτική και ιστορική ευθύνη από την προσωπική ποινική ευθύνη για συγκεκριμένες πράξεις. Η δικτατορία της 21ης Απριλίου συνδέθηκε με φυλακίσεις, εξορίες, βασανιστήρια, λογοκρισία και κατάλυση των δημοκρατικών θεσμών. Αυτά αποτελούν ιστορικά τεκμηριωμένα χαρακτηριστικά του καθεστώτος. Ωστόσο, δεν είναι επιστημονικά ορθό να αποδίδεται στον Μπόλαρη κάθε έγκλημα που διέπραξαν οι μηχανισμοί της χούντας χωρίς συγκεκριμένα στοιχεία για προσωπική του συμμετοχή.
Αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία όταν γίνεται λόγος για βασανιστήρια. Υπάρχουν άφθονα τεκμήρια για τα βασανιστήρια της δικτατορίας και για συγκεκριμένους βασανιστές, αλλά για να αποδοθεί μια συγκεκριμένη πράξη στον Μπόλαρη χρειάζεται συγκεκριμένη μαρτυρία, δικαστικό στοιχείο ή άλλο αξιόπιστο τεκμήριο. Το γεγονός ότι ήταν στενός συνεργάτης του Ιωαννίδη και καταδικασμένος για το πραξικόπημα του 1975 δεν αποδεικνύει αυτομάτως κάθε άλλη κατηγορία που μπορεί να του αποδίδεται.
Η περίπτωση του Μπόλαρη παραμένει, ωστόσο, χαρακτηριστική: στενός συνεργάτης του Ιωαννίδη, εμπλεκόμενος στην απόπειρα του 1975, καταδικασμένος σε 11 χρόνια πρωτοδίκως και 8 χρόνια κατ’ έφεση, δραπέτης, φυγάς στο εξωτερικό, επιστροφή μετά την παραγραφή και τελικά ελεύθερος πολίτης και συνταξιούχος στην Ελλάδα.
Ο θάνατός του στις 26 Αυγούστου 2018 έκλεισε τον κύκλο μιας ζωής που είχε συνδεθεί στενά με μια από τις σκοτεινότερες περιόδους της νεότερης ελληνικής ιστορίας. Η ιστορία του δεν χρειάζεται ούτε εξιδανίκευση ούτε υπερβολή: τα τεκμηριωμένα γεγονότα από μόνα τους είναι αρκετά βαριά. Δικάστηκε, καταδικάστηκε, απέδρασε, έζησε επί χρόνια στο εξωτερικό, περίμενε μέχρι να παραγραφούν τα αδικήματά του και επέστρεψε στην Ελλάδα. Αυτό είναι το βασικό ιστορικό γεγονός που δεν πρέπει να συγχέεται ούτε με την ατιμωρησία από την αρχή ούτε με την πλήρη εκτέλεση της ποινής του».
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου