Υπό την πίεση των κινητοποιήσεων των καλλιτεχνών και της κριτικής της προοδευτικής αντιπολίτευσης, η υπουργός υπαναχώρησε
Με διθυράμβους «περί ιστορικής στιγμής», που προκαλούν τους ανθρώπους του Πολιτισμού οι οποίοι διαδήλωσαν στο Σύνταγμα, η υπουργός Παιδείας παρουσίασε στην Ολομέλεια της Βουλής σήμερα 26-3-2026, το οποίο -κατά την προοδευτική αντιπολίτευση- υποβαθμίζει την Τέχνη και την Παιδεία, εξασφαλίζοντας σίγουρα κέρδη για τα ιδιωτικά κολλέγια.
Η Σ. Ζαχαράκη θριαμβολόγησε σχετικά με την ίδρυση της Ανώτατης Σχολής Παραστατικών Τεχνών (ΑΣΠΤ), κάνοντας λόγο για «ένα όραμα ολόκληρων γενεών για τον καλλιτεχνικό και δημιουργικό κόσμο της χώρας» και μια «παρακαταθήκη για τις επόμενες γενιές».
Αναγκαστική αναδίπλωση Ζαχαράκη
Υπό την πίεση των κινητοποιήσεων των καλλιτεχνών και της κριτικής της προοδευτικής αντιπολίτευσης, η υπουργός Παιδείας σύρθηκε σε νομοτεχνικές βελτιώσεις, μεταξύ των οποίων και η ρητή δυνατότητα κατάταξης αποφοίτων ΑΣΚΕ και ΑΣΜΕ στην ΑΣΠΤ στο έβδομο εξάμηνο, ώστε να αναγνωρίζεται στην πράξη η μέχρι τώρα σπουδαστική διαδρομή των αποφοίτων.
Παράλληλα, αυξάνεται το ποσοστό κατατάξεων των αποφοίτων Σχολών Ανώτερης Καλλιτεχνικής Εκπαίδευσης σε ΑΕΙ του ίδιου καλλιτεχνικού αντικειμένου με τον τίτλο αποφοίτησής τους, στο 30% από το 15% που είχε προβλεφθεί αρχικά.
Η Κατερίνα Νοτοπούλου, μιλώντας στο «ΚΟΚΚΙΝΟ 105,5» (26.3.26), χαρακτήρισε την εξέλιξη «σημαντική νίκη» των καλλιτεχνών και των κινητοποιήσεών τους, τονίζοντας ότι ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ και η Νέα Αριστερά έδωσαν από την πρώτη στιγμή τη μάχη, τόσο κοινοβουλευτικά όσο και στο πλευρό των καλλιτεχνών .
Η υπουργός Παιδείας ανακοίνωσε επίσης ότι το πρόγραμμα στο Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο που θα έχουν τη δυνατότητα να παρακολουθήσουν οι απόφοιτοι ΑΣΚΕ και ΑΣΜΕ, που θα επιδιώξουν ακαδημαϊκή συνέχεια των σπουδών τους, θα είναι διάρκειας ενός έτους αντί για δύο έτη που είχε αρχικά προβλεφθεί.
«Αποσπασματική πρωτοβουλία χωρίς αρχή, μέση και τέλος»
Στο μεταξύ, όπως καταδείχθηκε από τη συζήτηση στη Βουλή, παρά τα όσα ισχυρίζεται περί ειλικρινούς διαλόγου, η κα Ζαχαράκη προχωράει σε μια ριζική αναδιάρθρωση της καλλιτεχνικής εκπαίδευσης, χωρίς να έχει προηγηθεί ουσιαστική, ανοιχτή και σε βάθος διαβούλευση με τους άμεσα εμπλεκόμενους φορείς: διδάσκοντες, φοιτητές, επαγγελματίες του χώρου και υφιστάμενες δημόσιες σχολές.
Την ίδια στιγμή, δεν υπάρχει καμία μέριμνα για την ενίσχυση των καλλιτεχνικών μαθημάτων στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση.
Το σχέδιο νόμου δεν έλαβε υπόψιν την απόφαση του ΣτΕ και συνιστά μια αποσπασματική παρέμβαση που δεν λύνει αλλά διαιωνίζει τα προβλήματα της καλλιτεχνικής εκπαίδευσης, δεν έχει στρατηγικό σχέδιο και αφήνει εκτός τη διασύνδεση της καλλιτεχνικής παιδείας με το δημόσιο σχολείο.
Μάλιστα, ο μπρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ Σ. Φάμελλος κατηγόρησε την κυβέρνηση ότι φέρνει «μία αποσπασματική πρωτοβουλία χωρίς αρχή, μέση και τέλος, χωρίς στρατηγική, απαξιώνοντας την καλλιτεχνική προσπάθεια, το έργο, την εμπειρία και τη δημιουργία, αφήνοντας μόνο παραθυράκια για την ιδιωτική εκπαίδευση». Με στόχο να μετατρέψει τη δημιουργία σε «προνόμιο μιας μικρής ελίτ».
Πώς η κυβέρνηση δημιουργεί «πελατεία» για τους ιδιώτες
Τι δεν μπόρεσε να αποκρούσει η κα Ζαχαράκη; Ότι η ΑΣΠΤ ουσιαστικά αποτελεί συνένωση των υπαρχουσών Ανωτέρων Σχολών, χωρίς, όμως, αυτό να συνιστά γνωστικό πεδίο.
Τι επιφέρει επί της ουσίας η νομοθετική πρωτοβουλία της κυβέρνησης Μητσοτάκη;
Σταχυολογούμε:
1. Μετά το 2029, καταργούνται οι κρατικές και δωρεάν, Ανώτερες Σχολές. Αυτό σημαίνει ότι όσοι δεν θα καταφέρνουν να εισάγονται στην Ανώτατη Σχολή Παραστατικών Τεχνών, θα στρέφονται αναγκαστικά στις ιδιωτικές σχολές.
2. Προβλέπεται η ύπαρξη περισσότερων του ενός Τμημάτων με το ίδιο γνωστικό αντικείμενο στο ίδιο ΑΕΙ. Αποτελεί παγκόσμια πρωτοτυπία το πανεπιστήμιο αυτό να έχει δύο Τμήματα με το ίδιο γνωστικό αντικείμενο (Χορού) στην ίδια πόλη. Αυτό δεν ενισχύει την ακαδημαϊκή ποιότητα. Αντιθέτως, δημιουργεί κατακερματισμό και σύγχυση.
3. Εισάγεται ένα νέο όργανο, το λεγόμενο Καλλιτεχνικό Συμβούλιο, το οποίο μπορεί να εμπλέκεται στην εκλογή μελών Διδακτικού Ερευνητικού Προσωπικού, στην ανάθεση αυτοδύναμου διδακτικού έργου στα μέλη Ειδικού Καλλιτεχνικού Προσωπικού και κατόπιν ερωτήματος της Συγκλήτου για οποιοδήποτε θέμα αρμοδιότητας αυτής. Είναι κάτι πρωτοφανές, που αντίστοιχο δεν απαντάται στα άλλα δημόσια πανεπιστήμια. Το όργανο αυτό καταλύει την αυτονομία των Τμημάτων ως προς τις εκπαιδευτικές και ερευνητικές προοπτικές τους, μιας και το Καλλιτεχνικό Συμβούλιο θα μπορεί να παρεμβαίνει και γνωμοδοτώντας ουσιαστικά να «αναγκάζει» τα Τμήματα να συμμορφωθούν με τις δικές του επιλογές.
4. Προβλέπεται πολύ περιορισμένος αριθμός εισακτέων. Αυτό σημαίνει ότι πολλοί νέοι άνθρωποι θα αποκλείονται και θα ωθούνται αναγκαστικά προς τις ιδιωτικές σχολές. Είναι μια έμμεση αλλά σαφής ενίσχυση της ιδιωτικής εκπαίδευσης.
5. Προβλέπεται να υπάρχουν μέλη ΔΕΠ χωρίς καν πτυχίο Πανεπιστημίου. Αυτό εγείρει σοβαρά ερωτήματα περί ακαδημαϊκών κριτήριων. Αν και η δυνατότητα συμμετοχής στον διδακτικό φορέα με γνώμονα την πορεία στον καλλιτεχνικό χώρο είναι σημαντική, θα έπρεπε να καθορίζονται από την αρχή, αυστηρά και με σαφήνεια τα κριτήρια όσων θα προσληφθούν με αυτόν τον τρόπο.
6. Τα Τμήματα θα είναι διάσπαρτα, σε ήδη υπάρχουσες κτηριακές εγκαταστάσεις. Πρόκειται για «δανεισμό» των υποδομών των 5 υπαρχουσών κρατικών σχολών. Στην ουσία δημιουργείται ένα πανεπιστήμιο χωρίς συνοχή, χωρίς καθημερινή ακαδημαϊκή διάδραση, χωρίς κοινή εκπαιδευτική εμπειρία. Μια κατακερματισμένη δομή χωρίς διεπιστημονικότητα και διακαλλιτεχνικότητα.
De facto απαξίωση των τίτλων που ήδη κατέχουν οι απόφοιτοι των Ανώτερων Σχολών
Σημειώνουμε επίσης ότι το νομοσχέδιο Ζαχαράκη, δήθεν ρυθμίζει τις καλλιτεχνικές σπουδές με τη σύσταση της κατηγορίας της Καλλιτεχνικής Εκπαίδευσης (ΚΕ).
Όμως, η αναγνώριση των καλλιτεχνικών σπουδών στο επίπεδο 5 του Εθνικού Πλαισίου Προσόντων δημιουργεί τεράστιο πρόβλημα.
Στο ΣτΕ κρίθηκε ότι ο νομοθέτης υποχρεούται, σύμφωνα με τις επιταγές της παρ. 7 του άρθρου 16 του Συντάγματος που προβλέπει τη δυνατότητα παροχής επαγγελματικής και άλλης ειδικής εκπαίδευσης από σχολές ανώτερης βαθμίδας τριετούς φοίτησης, να διακρίνει τους αποφοίτους των Ανώτερων Σχολών Καλλιτεχνικής Εκπαίδευσης από τους αποφοίτους σχολών δευτεροβάθμιας και μεταδευτεροβάθμιας εκπαίδευσης
Θα πρέπει να διακριθούν με ξεκάθαρο τρόπο οι απόφοιτοι των Ανώτερων Καλλιτεχνικών Σχολών από οποιαδήποτε μεταδευτεροβάθμια εκπαίδευση. Οι σχολές αυτές χαρακτηρίστηκαν από το Συμβούλιο της Επικρατείας ως Ανώτερες και ανήκουν στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση.
Ωστόσο, οι διατάξεις του νομοσχεδίου δεν απαντούν στο ερώτημα για το αν θα μπορούν οι απόφοιτοι των Ανώτερων Καλλιτεχνικών Σχολών να διδάξουν ως ΚΕ στην Πρωτοβάθμια και Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση.
Δηλαδή, δεν διασφαλίζεται η ενιαία αντιμετώπιση των κατόχων τίτλων καλλιτεχνικών σπουδών σε κρίσιμα ζητήματα, όπως μισθολογική και βαθμολογική εξέλιξη, αναγνώριση προϋπηρεσίας, συμμετοχή σε διαδικασίες διορισμού και επιλογής στελεχών, μοριοδότηση τίτλων σπουδών, διαδικασίες πλήρωσης θέσεων μέσω προκηρύξεων του ΑΣΕΠ και σε κάθε είδους προκήρυξη φορέων του δημόσιου τομέα.
Τι τόνισαν τα υπόλοιπα κόμματα της προοδευτικής αντιπολίτευσης
Ο εισηγητής του ΠΑΣΟΚ, Στέφανος Παραστατίδης χαρακτήρισε προβληματικό τον τρόπο με τον οποίο η κυβέρνηση νομοθετεί επί ενός αιτήματος δεκαετιών της καλλιτεχνικής κοινότητας.
Υποστήριξε ότι συμμορφώνεται με τη δικαστική απόφαση του ΣτΕ δια της θεσμοθέτησης διακριτής κατηγορίας εργαζομένων στο Δημόσιο. Σημείωσε ωστόσο ότι μολονότι η μεταρρύθμιση κινείται σε θετική κατεύθυνση, αυτή επιχειρείται χωρίς σχέδιο και χωρίς συναίνεση και το νομοσχέδιο αφήνει κρίσιμα ζητήματα ανοιχτά. Ενώ, το εύρος εξουσιοδοτικών διατάξεων μεταθέτει κρίσιμες αποφάσεις εκτός της κοινοβουλευτικής διαδικασίας δημιουργώντας πλαίσιο αβεβαιότητας.
Ο ειδικός αγορητής του ΚΚΕ, Ιωάννης Δελής κατηγόρησε την κυβέρνηση ότι, αντί να δημιουργήσει ένα δημόσιο και δωρεάν πανεπιστήμιο, στήνει ένα πανεπιστήμιο για λίγους και για τους πολλούς, φέρνει κύκλους καλλιτεχνικών σπουδών με δίδακτρα και κάτι αέναες καταρτίσεις και προγράμματα στο ατέλειωτο κυνήγι των προσόντων μέσα στην απέραντη εκπαιδευτική αγορά των πτυχίων. Και προεξόφλησε ότι η Ανώτατη Σχολή Παραστατικών Σπουδών γίνεται ένα άπιαστο όνειρο για τα παιδιά των λαϊκών τάξεων. «Η κυβέρνηση αντιμετωπίζει και τις τέχνες και τις σπουδές ως εμπορεύματα και γι΄αυτό και ετοιμάζει ένα πανεπιστήμιο - επιχείρηση, για φοιτητές και σπουδαστές "πελάτες" και διευρύνει την αγορά στην καλλιτεχνική εκπαίδευση», κατήγγειλε ο βουλευτής του ΚΚΕ.
«Αντί για μια εμβληματική ανώτατη σχολή που θα είναι η σφραγίδα της καλλιτεχνικής εκπαίδευσης και με το απαιτούμενο κύρος σε όλο το οικοδόμημα, βλέπουμε ένα μίζερο και θολό τοπίο ένα τοπίο που μάλιστα δεν λύνει και χρόνια τεράστια προβλήματα, χωρίς να έχει προηγηθεί σοβαρή διαβούλευση για ενιαία καλλιτεχνική εκπαίδευση», υπογράμμισε η ειδική αγορήτρια της Νέας Αριστεράς, Σία Αναγνωστοπούλου. Αναφερόμενη στο πλαίσιο για τις Ανώτερες Σχολές Καλλιτεχνικής Εκπαίδευσης κατηγόρησε την κυβέρνηση ότι εισάγει μια δαιδαλώδη διαδρομή, επί πληρωμή, για τους αποφοίτους τους, καταγγέλλοντας ότι δεν προηγήθηκε σοβαρή διαβούλευση.
Κωνσταντοπούλου: «Είναι μια σημαντική στιγμή για την Πλεύση Ελευθερίας»
Αίσθηση προκάλεσε η παρέμβαση της προέδρου της Πλεύσης Ελευθερίας, Ζωή Κωνσταντοπούλου, η οποία επισήμανε ότι αυτό το νομοσχέδιο έχει ιδιαίτερη σημασία για το κόμμα της γιατί «ενσωματώνει μια σειρά από εμβληματικές, πρωτοποριακές και πρωτότυπες προτάσεις που επεξεργάστηκε ένας άνθρωπος που αφιέρωσε όλες τις δυνάμεις στο θετικό και στην προσφορά, ο Διαμαντής Καραναστάσης, ο οποίος από την αρχή της κοινοβουλευτικής παρουσίας της Πλεύσης Ελευθερίας, είχε μιλήσει για την καλλιτεχνική εκπαίδευση και είχε ζητήσει να της αποδοθεί η αξία και τυπική ισχύς που δικαιούται» (sic). Προσέθεσε δε ότι η Πλεύση Ελευθερίας αισθάνεται ικανοποίηση γιατί οι ρυθμίσεις της κυβέρνησης Μητσοτάκη κινούνται στη βάση των προτάσεων και της συμβολής του κ. Καραναστάση. Στα θετικά του νομοσχεδίου που, όπως σημείωσε, είναι και προτάσεις του Διαμαντή Καραναστάση, η πρόεδρος της Πλεύσης Ελευθερίας, συμπεριέλαβε τη μεταφορά της αρμοδιότητας των Καλλιτεχνικών Σχολών στο υπουργείο Παιδείας από το υπουργείο Πολιτισμού, την αναγνώριση των πτυχίων των αποφοίτων των Καλλιτεχνικών Σχολών, τη δυνατότητα πρόσβασης στην τριτοβάθμια εκπαίδευση των αποφοίτων.
«Είναι για την Πλεύση Ελευθερίας μια σημαντική στιγμή, είναι αυτό που πίστευε ο Διαμαντής Καραναστάσης, να βρίσκουμε κοινό τόπο, για το καλό των πολλών, για το καλό της τέχνης και του πολιτισμού και παίρνοντας αυτή τη σκυτάλη, εμείς σας ενημερώνουμε ότι θα σας πιέσουμε ώστε και τα προβληματικά σημεία που μένουν ανοιχτά να εξαλειφθούν, για το καλό της νέας γενιάς, του πολιτισμού και της τέχνης», ισχυρίστηκε η κ. Κωνσταντοπούλου.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου