BBC: Επτά σενάρια αν ο Τραμπ χτυπήσει το Ιράν

Οι ΗΠΑ φαίνονται έτοιμες να χτυπήσουν το Ιράν μέσα σε λίγες μέρες.- Ενώ οι πιθανοί στόχοι είναι σε μεγάλο βαθμό προβλέψιμοι, το αποτέλεσμα δεν είναι.- Έτσι, αν δεν επιτευχθεί συμφωνία της τελευταίας στιγμής με την Τεχεράνη και ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ αποφασίσει να διατάξει τις αμερικανικές δυνάμεις να επιτεθούν, τότε ποια είναι τα πιθανά αποτελέσματα;

Το BBC αναφέρει 7 σενάρια, που θα μπορούσαν να είναι οι εξελίξεις αν οι ΗΠΑ «πατήσουν τη σκανδάλη». 1. Στοχευμένες, χειρουργικές επιθέσεις, ελάχιστες απώλειες μεταξύ των αμάχων, μετάβαση στη δημοκρατία Οι αεροπορικές και ναυτικές δυνάμεις των ΗΠΑ διεξάγουν περιορισμένες, ακριβείς επιθέσεις με στόχο στρατιωτικές βάσεις του Σώματος των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης (IRGC) του Ιράν και της μονάδας Basij - μιας παραστρατιωτικής δύναμης υπό τον έλεγχο του IRGC - χώρους εκτόξευσης και αποθήκευσης βαλλιστικών πυραύλων, καθώς και το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν. Ένα ήδη αποδυναμωμένο καθεστώς ανατρέπεται, μεταβαίνοντας τελικά σε μια πραγματική δημοκρατία όπου το Ιράν μπορεί να επανενταχθεί στον υπόλοιπο κόσμο. Αυτό είναι ένα εξαιρετικά αισιόδοξο σενάριο. Η δυτική στρατιωτική επέμβαση τόσο στο Ιράκ όσο και στη Λιβύη δεν έφερε μια ομαλή μετάβαση στη δημοκρατία. Αν και τερμάτισε τις βάναυσες δικτατορίες και στις δύο περιπτώσεις, προκάλεσε χρόνια χάους και αιματοχυσίας. 2. Το καθεστώς επιβιώνει αλλά μετριάζει τις πολιτικές του Αυτό θα μπορούσε γενικά να ονομαστεί το «μοντέλο της Βενεζουέλας», όπου η γρήγορη, ισχυρή δράση των ΗΠΑ αφήνει το καθεστώς άθικτο αλλά με τις πολιτικές του μετριοπαθείς. Στην περίπτωση του Ιράν, αυτό θα σήμαινε ότι η Ισλαμική Δημοκρατία επέζησε, κάτι που δεν θα ικανοποιήσει μεγάλο αριθμό Ιρανών, αλλά αναγκάζεται να περιορίσει την υποστήριξή της σε βίαιες πολιτοφυλακές σε όλη τη Μέση Ανατολή, να σταματήσει ή να περιορίσει τα εγχώρια πυρηνικά και βαλλιστικά πυραυλικά προγράμματά της, καθώς και να χαλαρώσει την καταστολή των διαμαρτυριών. Και πάλι, αυτό βρίσκεται στο πιο απίθανο άκρο της κλίμακας. Η ηγεσία της Ισλαμικής Δημοκρατίας παρέμεινε ανυπότακτη και αντιστέκεται στην αλλαγή για 47 χρόνια. Φαίνεται ανίκανη να αλλάξει πορεία τώρα. 3. Το καθεστώς καταρρέει, αντικαθίσταται από στρατιωτική εξουσία.-Πολλοί πιστεύουν ότι αυτό είναι το πιο πιθανό αποτέλεσμα. Ενώ το καθεστώς είναι σαφώς αντιδημοφιλές σε πολλούς και κάθε διαδοχικό κύμα διαμαρτυριών με την πάροδο των ετών το αποδυναμώνει περαιτέρω, παραμένει ένα τεράστιο και διάχυτο κράτος βαθιάς ασφάλειας με έννομο συμφέρον για το status quo. Οι κύριοι λόγοι για τους οποίους οι διαμαρτυρίες δεν έχουν καταφέρει μέχρι στιγμής να ανατρέψουν το καθεστώς είναι επειδή δεν έχουν υπάρξει σημαντικές αποσκιρτήσεις προς το μέρος τους, ενώ όσοι έχουν τον έλεγχο είναι έτοιμοι να χρησιμοποιήσουν απεριόριστη βία και βαρβαρότητα για να παραμείνουν στην εξουσία. Στη σύγχυση που θα προκύψει από τυχόν αμερικανικά πλήγματα, είναι πιθανό το Ιράν να καταλήξει να κυβερνάται από μια ισχυρή, στρατιωτική κυβέρνηση που αποτελείται σε μεγάλο βαθμό από στελέχη του IRGC. 4. Το Ιράν αντεπιτίθεται επιτιθέμενο στις αμερικανικές δυνάμεις και τους γείτονές του.- Το Ιράν έχει ορκιστεί να αντιδράσει σε οποιαδήποτε αμερικανική επίθεση, λέγοντας ότι «το δάχτυλό του είναι στη σκανδάλη». Σαφώς δεν μπορεί να συγκριθεί με τη δύναμη του Ναυτικού και της Πολεμικής Αεροπορίας των ΗΠΑ, αλλά θα μπορούσε ακόμα να επιτεθεί με το οπλοστάσιό του από βαλλιστικούς πυραύλους και drones, πολλά κρυμμένα σε σπηλιές, υπόγεια ή σε απομακρυσμένες βουνοπλαγιές. Υπάρχουν αμερικανικές βάσεις και εγκαταστάσεις διάσπαρτες κατά μήκος της αραβικής πλευράς του Κόλπου, κυρίως στο Μπαχρέιν και το Κατάρ, αλλά το Ιράν θα μπορούσε επίσης, αν το ήθελε, να στοχεύσει ορισμένες από τις κρίσιμες υποδομές οποιουδήποτε έθνους που θεωρούσε ότι ήταν συνένοχο σε μια αμερικανική επίθεση, όπως η Ιορδανία. Η καταστροφική επίθεση με πυραύλους και μη επανδρωμένα αεροσκάφη στις πετροχημικές εγκαταστάσεις της Saudi Aramco το 2019, η οποία αποδόθηκε σε μια υποστηριζόμενη από το Ιράν πολιτοφυλακή στο Ιράκ, έδειξε στους Σαουδάραβες πόσο ευάλωτοι ήταν στους ιρανικούς πυραύλους. Οι Άραβες γείτονες του Ιράν στον Κόλπο, όλοι σύμμαχοι των ΗΠΑ, είναι εύλογα εξαιρετικά ανήσυχοι αυτή τη στιγμή ότι οποιαδήποτε στρατιωτική δράση των ΗΠΑ θα καταλήξει να τους χτυπήσει. 5. Το Ιράν αντεπιτίθεται τοποθετώντας νάρκες στον Κόλπο.-Αυτό εδώ και καιρό αποτελεί πιθανή απειλή για την παγκόσμια ναυτιλία και τον εφοδιασμό με πετρέλαιο από τον πόλεμο Ιράν-Ιράκ του 1980-88, όταν το Ιράν πράγματι ναρκοθέτησε τις ναυτιλιακές οδούς και τα ναρκαλιευτικά του Βασιλικού Ναυτικού βοήθησαν στον καθαρισμό τους. Το στενό Στενό του Ορμούζ μεταξύ Ιράν και Ομάν είναι ένα κρίσιμο σημείο συμφόρησης. Περίπου το 20% των παγκόσμιων εξαγωγών υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) και μεταξύ 20-25% του πετρελαίου και των παραπροϊόντων πετρελαίου περνούν από αυτό το στενό κάθε χρόνο. Το Ιράν έχει πραγματοποιήσει ασκήσεις για την ταχεία ανάπτυξη θαλάσσιων ναρκών. Εάν το έκανε αυτό, τότε αναπόφευκτα θα επηρέαζε το παγκόσμιο εμπόριο και τις τιμές του πετρελαίου. 6. Το Ιράν αντεπιτίθεται, βυθίζοντας πολεμικό πλοίο των ΗΠΑ.- Ένας καπετάνιος του Πολεμικού Ναυτικού των ΗΠΑ σε ένα πολεμικό πλοίο στον Κόλπο μου είπε κάποτε ότι μια από τις απειλές από το Ιράν που ανησυχεί περισσότερο είναι μια «επίθεση σμήνος». Αυτό είναι όπου το Ιράν εκτοξεύει τόσα πολλά μη επανδρωμένα αεροσκάφη με υψηλή εκρηκτικότητα και γρήγορες τορπιλοβάρκες σε έναν ή πολλαπλούς στόχους που ακόμη και οι τρομερές κοντινές άμυνες του Αμερικανικού Ναυτικού δεν είναι σε θέση να τους εξαλείψουν όλους εγκαίρως. Το Πολεμικό Ναυτικό του IRGC έχει αντικαταστήσει εδώ και καιρό το συμβατικό ιρανικό ναυτικό στον Κόλπο, μερικοί από τους διοικητές του οποίου εκπαιδεύτηκαν ακόμη και στο Dartmouth κατά την εποχή του Σάχη. Τα ναυτικά πληρώματα του Ιράν έχουν επικεντρώσει μεγάλο μέρος της εκπαίδευσής τους σε αντισυμβατικό ή «ασύμμετρο» πόλεμο, αναζητώντας τρόπους για να ξεπεράσουν ή να παρακάμψουν τα τεχνικά πλεονεκτήματα που απολαμβάνει ο κύριος αντίπαλός τους, ο Πέμπτος Στόλος του Πολεμικού Ναυτικού των ΗΠΑ. Η βύθιση ενός αμερικανικού πολεμικού πλοίου, συνοδευόμενη από την πιθανή σύλληψη επιζώντων μεταξύ του πληρώματός του, θα ήταν μια τεράστια ταπείνωση για τις ΗΠΑ. Ενώ αυτό το σενάριο θεωρείται απίθανο, το αντιτορπιλικό USS Cole, αξίας δισεκατομμυρίων δολαρίων, παραλύθηκε από μια επίθεση αυτοκτονίας της Αλ Κάιντα στο λιμάνι του Άντεν το 2000, σκοτώνοντας 17 Αμερικανούς ναύτες. Πριν από αυτό, το 1987, ένας Ιρακινός πιλότος τζετ εκτόξευσε κατά λάθος δύο πυραύλους Exocet σε ένα αμερικανικό πολεμικό πλοίο, το USS Stark, σκοτώνοντας 37 ναύτες. 7. Κατάρρευση καθεστώτος, αντικατασταθέν από χάος.- Αυτός είναι ένας πολύ πραγματικός κίνδυνος και αποτελεί μια από τις κύριες ανησυχίες γειτόνων όπως το Κατάρ και η Σαουδική Αραβία. Εκτός από την πιθανότητα εμφυλίου πολέμου, όπως αυτόν που βιώνουν η Συρία, η Υεμένη και η Λιβύη, υπάρχει επίσης ο κίνδυνος μέσα στο χάος και τη σύγχυση, οι εθνοτικές εντάσεις να μετατραπούν σε ένοπλη σύγκρουση, καθώς οι Κούρδοι, οι Βαλούχοι και άλλες μειονότητες προσπαθούν να προστατεύσουν τον λαό τους εν μέσω ενός εθνικού κενού εξουσίας. Μεγάλο μέρος της Μέσης Ανατολής σίγουρα θα χαιρόταν να δει την Ισλαμική Δημοκρατία στην πλάτη, κανένας περισσότερο από το Ισραήλ, το οποίο έχει ήδη καταφέρει βαριά πλήγματα στους πληρεξούσιους του Ιράν σε όλη την περιοχή και το οποίο φοβάται μια υπαρξιακή απειλή από το ύποπτο πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν. Αλλά κανείς δεν θέλει να δει το μεγαλύτερο έθνος της Μέσης Ανατολής σε πληθυσμό - περίπου 93 εκατομμύρια - να βυθίζεται στο χάος, πυροδοτώντας μια ανθρωπιστική και προσφυγική κρίση. Ο μεγαλύτερος κίνδυνος τώρα είναι ότι ο πρόεδρος Τραμπ, έχοντας συγκεντρώσει αυτή την ισχυρή δύναμη κοντά στα σύνορα του Ιράν, αποφασίζει ότι πρέπει να δράσει ή να χάσει το κύρος του και να ξεκινήσει ένας πόλεμος χωρίς σαφές τελικό στάδιο και με απρόβλεπτες και δυνητικά καταστροφικές συνέπειες.(Πηγή: Από BBC)