Εκτρωματική διάταξη – δώρο στους τραπεζίτες, από τη ΝΔ

Για ποιές διατάξεις του ποινικού κώδικα ζητήσατε ονομαστική ψηφοφορία στη Βουλή και γιατί; ερωτήθηκαν κύκλοι του ΣΥΡΙΖΑ και απαντούν:

Αίτημα για ονομαστική ψηφοφορία κατέθεσαν βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ για το άρθρο 9 και επί της τροπολογίας με γενικό αριθμό 80 και ειδικό 3/12-11-2019 του σχεδίου νόμου «Τροποποιήσεις Ποινικού Κώδικα, Κώδικα Ποινικής Δικονομίας και συναφείς διατάξεις» του Υπουργείου Δικαιοσύνης.

Οι βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ θέλουν να καταδείξουν ότι οι βουλευτές της πλειοψηφίας θα ψηφίσουν την εκτρωματική διάταξη – δώρο στους τραπεζίτες. Με την διάταξη αυτή οι τραπεζίτες θα μπορούν να διωχθούν ποινικά μόνο εάν κάνουν μήνυση στον εαυτό τους. Η ΝΔ χρησιμοποιεί ως πρόσχημα την αγωνία χιλιάδων δανειοληπτών, προκειμένου να συγκαλυφθούν όλες οι εκκρεμείς ποινικές διώξεις σε βάρος τραπεζικών στελεχών και διοικήσεων τραπεζών για υποθέσεις με θαλασσοδάνεια, όπως αυτά που είχαν χορηγηθεί στη ΝΔ, στο ΚΙΝΑΛ αλλά και σε Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης.

Η κυβέρνηση με την αλλαγή στον ποινικό κώδικα αμνηστεύει, εκ προοιμίου ή εκ των υστέρων, τα τραπεζικά στελέχη από κάθε ποινική ευθύνη για αδικήματα που διαπράττουν. Κάνει δώρο στους τραπεζίτες και ξεπλένει όλες τις υποθέσεις διαφθοράς. Στην ουσία, αφαιρείται από τους εισαγγελικούς λειτουργούς η αρμοδιότητα αυτεπάγγελτης δίωξης ακόμα και σε περιπτώσεις βάσιμης καταγγελίας κακουργηματικής απιστίας τραπεζικών στελεχών. Την ίδια στιγμή δεν τεκμηριώνεται με κανένα τρόπο ότι υφίσταται δυσχέρεια στις αναδιαρθρώσεις «κόκκινων δανείων» οφειλόμενη στο ισχύον –ιδίως μετά και το ν. 4472/2017- νομοθετικό πλαίσιο και όχι στην έλλειψη βούλησης εκ μέρους των τραπεζών.

Το αίτημα ανώτατων τραπεζικών στελεχών για χορήγηση ασυλίας μέσω τροποποίησης του άρθρου 390 του Ποινικού Κώδικα ήταν γνωστό και στον ΣΥΡΙΖΑ όταν ήταν κυβέρνηση, όπως ήταν  γνωστός και ο λόγος που το ζητούσαν. Η διαφορά μας είναι ότι εμείς δεν το ικανοποιήσαμε. Αυτό αποδεικνύεται από την ψήφιση του άρθρου 65, από την μη μεταγενέστερη τροποποίησή του και από τον νέο Ποινικό Κώδικα που ψηφίσαμε στη Βουλή λίγο πριν τις εθνικές εκλογές.

Εκτός όμως από το δώρο στους τραπεζίτες υπάρχει θέμα και με τη νομιμοποίηση εσόδων από εγκληματικές ενέργειες. Τι ακριβώς είναι αυτό; 

Παράλληλα, σε σχέση με την αποδέσμευση χρημάτων μετά την παρέλευση 18μήνου από την εντολή της αρχής για την νομιμοποίηση εσόδων από εγκληματικές ενέργειες, δηλαδή σε σχέση με το άρθρο 8, παράγραφος 2, υπάρχει κίνδυνος να εμπεδωθεί στην κοινή γνώμη το αίσθημα της ατιμωρησίας και της προνομιακής μεταχείρισης για το πολιτικό προσωπικό. Το πάγωμα και η δήμευση περιουσιακών στοιχείων προερχόμενων από το έγκλημα πρέπει να αξιοποιούνται ως εργαλείο αποτελεσματικής αντι-εγκληματικής πολιτικής, που συμβάλλει στην κοινή απαίτηση «να επιστρέψουν πίσω τα κλεμμένα».

Με την προωθούμενη ρύθμιση εξισώνεται ουσιαστικά και πραγματικά το μέτρο δέσμευσης των περιουσιακών στοιχείων τόσο κατά το στάδιο της ανάκρισης όσο και κατά την προκαταρκτική διαδικασία (όταν δηλαδή δεν υπάρχει κατηγορούμενος αλλά μόνο ύποπτος). Τα χρονικά πλαίσια που θέτει η διάταξη είναι στενά ώστε να καταστούν αποτελεσματικά δεδομένου και του τρόπου λειτουργίας και του φόρτου εργασίας της Αρχής Καταπολέμησης Νομιμοποίησης Εσόδων. 

Θα ήταν αποτελεσματικότερο να υπάρχει πρόβλεψη συνεργασίας με κάποια δικαστική αρχή, ενδεχομένως, ώστε να υπάρξει χρονική επέκταση των μέτρων δέσμευσης. Από τη ρύθμιση θα έπρεπε να εξαιρεθούν οι εκκρεμείς υποθέσεις προκειμένου να ολοκληρωθεί πλήρως η διεκπεραίωση τους από την Αρχή και να αποφευχθεί ο νομοθετικός αιφνιδιασμός.