Ερωτήσεις - απαντήσεις για τη νέα Αρχή Δημοσίων Εσόδων

Προστατεύονται οι υπάλληλοι από την απόλυση;  

Θα ερωτηθούν οι υπάλληλοι εάν επιθυμούν να μεταφερθούν στη νέα Αρχή;

·        Με το ν. 4093/2012 συστάθηκε η Γενική Γραμματεία Δημοσίων Εσόδων του Υπουργείου Οικονομικών, στην οποία μεταβιβάσθηκαν σταδιακά έως σήμερα οι αρμοδιότητες που συνδέονται με την άσκηση της φορολογικής διοίκησης.

·        Με στόχο την περαιτέρω θωράκιση της θεσμικής ανεξαρτησίας της ελληνικής φορολογικής διοίκησης, στις διατάξεις του ν. 4336/2015 – δηλαδή της συμφωνίας του περασμένου καλοκαιριού - προβλέφθηκε η ίδρυση αυτόνομου φορέα εσόδων, με νόμο όπου θα προσδιορίζεται:

α) η νομική μορφή, η οργάνωση, το καθεστώς και το πεδίο άσκησης των αρμοδιοτήτων του φορέα,

β) οι εξουσίες και οι λειτουργίες του Διοικητή και του ανεξάρτητου Διοικητικού Συμβουλίου,

γ) η σχέση με το Υπουργείο Οικονομικών και άλλους κυβερνητικούς φορείς,

δ) η ευελιξία όσον αφορά τους ανθρώπινους πόρους του φορέα και η σχέση του με τη δημόσια διοίκηση,

ε) η αυτονομία του προϋπολογισμού του, με τη δική του Γενική Διεύθυνση Οικονομικών Υπηρεσιών (ΓΔΟΥ) και νέο τρόπο χρηματοδότησης για την εναρμόνιση των κινήτρων με την είσπραξη των εσόδων,

στ) η υποβολή εκθέσεων στην κυβέρνηση και το κοινοβούλιο.

·        Σε εφαρμογή των προβλέψεων της συμφωνίας του καλοκαιριού, το Δεκέμβριο του 2015 συμφωνήθηκε με τους θεσμούς ένα βασικό κείμενο πολιτικής (policy paper) που θα διέπει την νέα Ανεξάρτητη Αρχή και θα αποτελεί το βασικό πυρήνα του συστατικού της νόμου.

ΕΡΩΤΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΕΠΙ ΤΟΥ ΣΧΕΔΙΟΥ ΝΟΜΟΥ:

Ποιο είναι το καθεστώς της νέας Αρχής;

Η νέα Αρχή θα είναι μεν ανεξάρτητη αλλά θα συνεχίσει να ανήκει στον στενό πυρήνα του Κράτους, καθώς δεν θα έχει νομική προσωπικότητα και θα υπόκειται σε κοινοβουλευτικό έλεγχο σύμφωνα με τα οριζόμενα στο Κανονισμό της Βουλής

Θα έχει νομοθετικές αρμοδιότητες η Αρχή;

Όχι, η νομοθετική πρωτοβουλία θα ανήκει εξ ολοκλήρου στον Υπουργό Οικονομικών και η Αρχή θα εφαρμόζει ότι ορίζεται από το νόμο. Με το νέο θεσμικό πλαίσιο γίνεται πλέον απολύτως σαφής η διάκριση μεταξύ φορολογικής πολιτικής και φορολογικής διοίκησης.

Οι αποφάσεις για την προοδευτικότητα του φορολογικού συστήματος, το ύψος των συντελεστών, το εύρος της φορολογικής βάσης, με άλλα λόγια δηλαδή ποιος και πόσο πληρώνει, καθώς και τα μέτρα καταπολέμησης της φοροδιαφυγής παραμένουν στην ευθύνη της πολιτικής ηγεσίας του Υπουργείου Οικονομικών. Η  φορολογική διοίκηση μέσω της ανεξάρτητης αρχής θα έχει την ευθύνη της εκτέλεσης των αποφάσεων, έχοντας παράλληλα την απαραίτητη αυτονομία ώστε να μην είναι ευάλωτη σε – κακώς εννοούμενες - πολιτικές πιέσεις.

Θα ερωτηθούν οι υπάλληλοι εάν επιθυμούν να μεταφερθούν στη νέα Αρχή;

Όχι, επειδή τα προσόντα και τα κριτήρια με βάση τα οποία έχουν διοριστεί άπτονται των αρμοδιοτήτων της Αρχής. Από τη στιγμή  που μεταφέρονται αυτοδίκαια όλες οι υπηρεσίες και θέσεις της Γ.Γ.Δ.Ε στη νέα Αρχή, πρέπει να μεταφερθούν και οι υπάλληλοι που τις κατέχουν και έχουν εμπειρία και τεχνογνωσία πολλών ετών, ώστε να υπάρχει συνέχεια του κράτους και να συνεχίσει να υπάρχει ελεγκτικός μηχανισμός

Προστατεύονται οι υπάλληλοι από την απόλυση;

Ναι. Όλοι οι υπάλληλοι της αρχής θα είναι δημόσιοι υπάλληλοι και θα ισχύει και για αυτούς ό,τι ισχύει για όλους τους υπόλοιπους δημοσίους υπαλλήλους.

Τι αλλάζει στο μισθολόγιο των υπαλλήλων;

Οι αποδοχές παραμένουν ίδιες (με διατήρηση της προσωπικής διαφοράς των υπαλλήλων).

Με απόφαση του Διοικητή της Αρχής, μπορεί να καθιερωθεί ειδικό μισθολογικό καθεστώς για τους υπαλλήλους στη βάση των περιγραμμάτων θέσεων εργασίας και, ειδικότερο σύστημα επιπλέον ανταμοιβής (bonus), με βάση τη βαρύτητα της θέσης, το βαθμό ευθύνης και το βαθμό επίτευξης των στόχων της Αρχής (στα πρότυπα άλλων Ευρωπαϊκών χωρών). Με τον τρόπο αυτό αναμένεται αύξηση της αποδοτικότητας των υπαλλήλων με την παροχή σε αυτούς κινήτρων και, ως εκ τούτου, αύξηση των δημοσίων εσόδων.

  Τι αλλάζει για την αξιολόγηση των υπαλλήλων;

Καταρχήν ισχύει και για τους υπαλλήλους της Αρχής ό,τι ισχύει για τους υπολοίπους δημοσίους υπαλλήλους.

Με απόφαση του Διοικητή και με τη γνώμη του Συμβουλίου Διοίκησης και του Υπουργείου Εσωτερικών, είναι δυνατό να καθορίζονται για τους υπαλλήλους της Αρχής συστήματα ποιοτικής και ποσοτικής αξιολόγησης στη βάση των περιγραμμάτων θέσεων εργασίας και των τεθέντων στόχων.

Πώς γίνονται οι υπηρεσιακές μεταβολές των υπαλλήλων (μεταθέσεις, μετακινήσεις, αποσπάσεις κλπ);

Όπως γίνονταν μέχρι σήμερα – δηλαδή σύμφωνα με τον υπαλληλικό κώδικα.

Ποια θα είναι η αστική και ποινική ευθύνη των υπαλλήλων της Αρχής;

Με το νέο σχέδιο νόμου δεν αλλάζει κάτι από το υφιστάμενο νομικό πλαίσιο για την ευθύνη των υπαλλήλων.

Το προσωπικό που θα κριθεί ακατάλληλο θα τεθεί σε διαθεσιμότητα;  

Ποια είναι η τύχη τους;

Διατηρούν την προσωπική διαφορά οι υπάλληλοι που μεταφέρονται;

Όχι, ο θεσμός της διαθεσιμότητας έχει καταργηθεί με το ν. 4325/2015.

Με ΚΥΑ των Υπουργών Οικονομικών & Εσωτερικών θα καθοριστεί η διαδικασία, ο τρόπος και τα ειδικότερα ζητήματα μεταφοράς τους από την Αρχή

Στο ν. 4354/2015 (αρ 27 § 4) προβλέπεται ότι οι υπάλληλοι που μετακινούνται ή μεταφέρονται υποχρεωτικά διατηρούν την προσωπική διαφορά.

Πως γίνεται η επιλογή των προϊσταμένων;

Για τα κριτήρια επιλογής των προϊσταμένων εφαρμόζεται ο υπαλληλικός κώδικας με δύο αποκλίσεις που αποσκοπούν στο να δοθεί η ευκαιρία και σε νεώτερους υπηρεσιακά υπαλλήλους να συναγωνιστούν για την διεκδίκηση θέσεων ευθύνης, με απώτερο στόχο την αξιοποίηση του καλύτερου διαθέσιμου στελεχιακού δυναμικού της Αρχής: (1) μικρή μείωση του απαιτούμενου συνολικού χρόνου προϋπηρεσίας των υποψηφίων, (2) αλλαγή των συντελεστών βαρύτητας για την μοριοδότηση κατά την επιλογή προϊσταμένων.

Πώς θα καταπολεμηθούν φαινόμενα διαφθοράς;

Θα εφαρμοστεί σύστημα εναλλαγής των προϊσταμένων και ιδίως εκείνων που ασκούν καθήκοντα σε κρίσιμες θέσεις της φορολογικής Διοίκησης (έλεγχο), ώστε να αποτραπούν φαινόμενα κατάχρησης εξουσίας και να δίνεται η ευκαιρία σε περισσότερους υπαλλήλους να βρίσκονται σε θέσεις ευθύνης. Πιο συγκεκριμένα για τις θέσεις ελέγχου θα αλλάζουν ανά 3ετία ενώ στις υπόλοιπες ανά 6ετία

Μπορεί ο Διοικητής ή τα μέλη του Σ.Δ. να μην έχουν ελληνική ιθαγένεια;

Όχι. Πρόκειται για δημόσιο λειτούργημα και το Σύνταγμα προϋποθέτει την ελληνική ιθαγένεια.

Πώς επιλέγονται τα μέλη του Συμβουλίου Διοίκησης και ο Διοικητής;

Τα μέλη του Συμβουλίου Διοίκησης και ο Διοικητής επιλέγονται (μετά από ανοικτό διαγωνισμό) καταρχήν από ανεξάρτητη επιτροπή, η οποία καταρτίζει κατάλογο των επικρατέστερων. Ο διορισμός γίνεται από τον Υπουργό, ο οποίος κάνει την τελική επιλογή.

Ποιες είναι οι αμοιβές του Διοικητή;

Καθορίζονται με απόφαση του Υπουργού Οικονομικών και προκειμένου να είναι κατάλληλες σε σχέση με τον ρόλο, τις αρμοδιότητες και τον υψηλό βαθμό ευθύνης της θέσης του, και με στόχο την προσέλκυση και παραμονή στη θέση αυτή των ανάλογων υψηλών προσόντων υποψηφίων, μπορούν να κυμαίνονται από το ύψος των αμοιβών Γενικού Γραμματέα έως το ύψος αμοιβών του Προέδρου Αρείου Πάγου, ανάλογα με την απόδοση και την επίτευξη των στόχων της Αρχής.

Μπορεί ο Διοικητής να καταργεί οργανικές θέσεις;

Όχι. Η σύσταση και κατάργηση οργανικών θέσεων γίνεται με Κοινή Υπουργική Απόφαση των Υπουργών Οικονομικών και Εσωτερικών.